Apigenina to żółty barwnik roślinny z grupy flawonów należących do flawonoidów. Jej najbogatszymi źródłami w żywności są suszone kwiaty rumianku i pietruszka, a mniejsze ilości występują w selerze, karczochu i niektórych zbożach (Hostetler et al., Adv Nutr 2017). Wyizolowana apigenina jest sprzedawana jako suplement, głównie reklamowany jako wspierający sen, a ostatnio także podnoszący poziom NAD+.
Najważniejszy fakt jest taki, że prawie wszystkie dowody pochodzą z badań w naczyniach laboratoryjnych, na zwierzętach lub z ekstraktu z rumianku. Ekstrakt z rumianku testowano w małych badaniach na ludziach pod kątem lęku i snu, ale zawiera on wiele związków poza apigeniną. Nie znaleźliśmy żadnego opublikowanego badania kontrolowanego placebo samej wyizolowanej apigeniny pod kątem snu lub lęku. Twierdzenia, że blokuje aromatazę lub rozkładający NAD+ enzym CD38, opierają się na badaniach na komórkach i gryzoniach.
Ta strona podsumowuje to, co podają badania wchłaniania u ludzi, badania rumianku i badania laboratoryjne. Służy wyłącznie celom edukacyjnym i nie jest poradą medyczną.
| Właściwość | Szczegóły |
|---|---|
| Klasa | Flawon (podgrupa flawonoidów); chemicznie 4’,5,7-trihydroksyflawon |
| Wzór i masa | C₁₅H₁₀O₅, 270,24 g/mol (PubChem) |
| Najbogatsze źródła w diecie | Suszone kwiaty rumianku, suszona i świeża pietruszka; mniejsze ilości w selerze i karczochu |
| Postać w żywności | Głównie związana z cukrami (glikozydy), takimi jak apiina w pietruszce i apigenino-7-glukozyd w rumianku |
| Dawki badane u ludzi | Brak badań ustalających dawkę wyizolowanej apigeniny; 50 mg/dobę w wieloskładnikowym produkcie na sen; w badaniach ekstraktu z rumianku stosowano 220–1500 mg/dobę ekstraktu |
| Okres półtrwania | Nie opublikowano okresu półtrwania w fazie eliminacji u ludzi; apigenina w osoczu osiągnęła szczyt po 7,2 h od posiłku z pietruszką; u szczurów radioaktywność we krwi miała okres półtrwania 91,8 h |
| Kluczowe wyniki laboratoryjne | Wiąże się z miejscem benzodiazepinowym w testach wiązania z receptorem; hamuje CD38 i aromatazę w testach bezkomórkowych i komórkowych |
| Status w USA | Nie jest zatwierdzonym lekiem; suplementy nie są zatwierdzane przez FDA przed sprzedażą |
| Status WADA | Nie wymieniona na Liście zabronionych substancji i metod na 2026 r. |
Czym jest
Nazwa chemiczna apigeniny to 5,7-dihydroxy-2-(4-hydroxyphenyl)chromen-4-one (PubChem). Jest bliską krewną innych flawonów, takich jak luteolina i chryzyna. W roślinach flawony pomagają pochłaniać promieniowanie ultrafioletowe i bronić przed owadami i grzybami (Hostetler et al. 2017).
W żywności apigenina jest prawie zawsze związana z cukrem. Rumianek zawiera acetylowe, malonylowe i kawoilowe formy apigenino-7-O-glukozydu. Pietruszka zawiera głównie apiinę (apigenino-7-O-apiozyloglukozyd) i jej formę malonylową. Suplementy natomiast zwykle zawierają wolny związek („aglikon”).
Źródła w diecie
W przeglądzie z 2017 r. zebrano opublikowane stężenia. Wartości bardzo różnią się między badaniami, ponieważ warunki uprawy, część rośliny i przetwarzanie zmieniają zawartość flawonów (Hostetler et al. 2017):
| Produkt | Zawartość apigeniny (na 100 g) | Na porcję (zgodnie z definicją w przeglądzie) |
|---|---|---|
| Kwiaty rumianku pospolitego, suszone | 5010–5320 mg (w postaci glikozydów) | 100–106 mg na 2 g |
| Kwiaty rumianku rzymskiego, suszone | 2531 mg glikozydów plus 395 mg wolnej apigeniny | 51 mg glikozydów plus 8 mg wolnej na 2 g |
| Pietruszka, suszona | 1200–1350 mg | 24–27 mg na 2 g |
| Pietruszka, świeża | Do 1484 mg (najwięcej spośród przeglądanych świeżych produktów) | Nie dotyczy |
| Seler chiński | 24,0 mg | 48 mg na 200 g |
| Serca selera | 19,1 mg | 38 mg na 200 g |
| Łodygi selera | 1,3–10,8 mg | 3–22 mg na 200 g |
| Główki karczocha | 3,9–18,9 mg (apigenina i glikozydy) | 8–38 mg na 200 g |
Zgłaszane spożycie wszystkich flawonów łącznie (apigeniny, luteoliny i związków pokrewnych) jest niskie: 0,7–9,0 mg/dobę u dorosłych w Europie i 1,1–1,6 mg/dobę u kobiet w USA.
Farmakokinetyka
Dane u ludzi ograniczają się do kilku małych badań. Większość wchłoniętej apigeniny krąży w postaci sprzężonych z glukuronianem lub siarczanem pochodnych wytwarzanych w ścianie jelita i w wątrobie, a nie jako wolny związek (Hostetler et al. 2017).
Pietruszka. Jedenastu zdrowych dorosłych zjadło 2 g blanszowanej pietruszki na kg masy ciała (około 65,8 µmol apigeniny) po diecie wolnej od apigeniny (Meyer et al., Ann Nutr Metab 2006):
| Miara | Wynik |
|---|---|
| Szczytowe stężenie apigeniny w osoczu | 127 ± 81 nmol/L, z dużymi różnicami między osobami |
| Czas do osiągnięcia szczytu | 7,2 ± 1,3 h |
| Stężenie w osoczu po 28 h | Poniżej granicy wykrywalności (2,3 nmol/L) u wszystkich uczestników |
| Apigenina w moczu w ciągu 24 h | 0,22% ± 0,16% dawki |
Czysta apigenina vs glikozydy. W badaniu z 2022 r. u zdrowych mężczyzn wolna apigenina przyjęta doustnie wchłaniała się słabo: metabolity w moczu stanowiły tylko 0,5% przyjętej ilości w ciągu 24 godzin. Glikozydy z żywności wypadły lepiej (Borges et al., Free Radic Biol Med 2022):
| Źródło | Czas do szczytu głównego metabolitu (apigenino-4’-glukuronid) | Metabolity w moczu, % przyjętej ilości |
|---|---|---|
| Wolna apigenina | Nie podano w streszczeniu | 0,5% |
| Napój z pietruszki | 4 h | 11,2% |
| Suszona pietruszka z jogurtem | 6 h | Nie podano w streszczeniu |
| Herbata z rumianku | 2 h | 34% |
Ma to znaczenie dla suplementów: forma najczęściej sprzedawana (wolna apigenina) była w tym badaniu formą wchłaniającą się najsłabiej.
Okres półtrwania. Nie opublikowano okresu półtrwania apigeniny w fazie eliminacji u ludzi; w tabelach danych o ludziach w przeglądzie z 2017 r. to pole jest puste (Hostetler et al. 2017). U szczurów, którym doustnie podano apigeninę znakowaną radioaktywnie, radioaktywność pojawiła się we krwi dopiero po 24 h i miała okres półtrwania w fazie eliminacji 91,8 h, co autorzy zinterpretowali jako powolne wchłanianie i powolną eliminację (Gradolatto et al., Drug Metab Dispos 2005). Ta wartość odzwierciedla całkowitą radioaktywność u szczurów i nie powinna być stosowana do ludzi.
We wszystkich badaniach u ludzi stężenia flawonów w osoczu po posiłku pozostają poniżej 1 µmol/L (Hostetler et al. 2017). Większość opisanych niżej efektów laboratoryjnych mierzono przy około 1–100 µmol/L.
Status regulacyjny
- Stany Zjednoczone: apigenina nie jest zatwierdzonym lekiem w żadnym wskazaniu. Produkty ziołowe i roślinne do stosowania doustnego są zwykle sprzedawane jako suplementy diety, których FDA nie zatwierdza przed sprzedażą (NCCIH).
- Sport: apigenina nie jest wymieniona na Liście zabronionych substancji i metod WADA na 2026 r.. Klasa S4.1 (inhibitory aromatazy) jest otwarta („w tym między innymi”) i wymienia jeden syntetyczny flawon, α-naftoflawon. Nie znaleźliśmy żadnego oświadczenia WADA, że flawony z diety, takie jak apigenina, podlegają klasie S4.1.
Co pokazują badania
Sen
Wyizolowana apigenina. Nie znaleźliśmy żadnego opublikowanego badania z randomizacją samej apigeniny pod kątem snu. Najbliższe jest podwójnie zaślepione badanie z 2026 r. z udziałem 103 zdrowych, aktywnych fizycznie dorosłych. Jeden produkt wieczorny zawierał 50 mg apigeniny oraz L-treonian magnezu (145 mg magnezu) i 200 mg L-teaniny, przyjmowane przez 2 tygodnie (Mastrofini et al., J Int Soc Sports Nutr 2026):
| Wynik | Wieczorny produkt z apigeniną vs placebo |
|---|---|
| Odczuwany stres (PSS) | Brak różnicy (p = 0,684) |
| Zaburzenia snu zgłaszane przez pacjentów (PROMIS) | Brak różnicy (p = 0,478) |
| Globalny wskaźnik jakości snu z Pittsburgha | Brak efektu grupy ani interakcji w żadnej grupie |
| Jakość snu, wydajność, latencja, całkowity czas snu mierzone urządzeniem noszonym | Brak efektów |
| Czuwanie po zaśnięciu mierzone urządzeniem noszonym | Wzrost po 2. tygodniu (p = 0,009) |
Najwyraźniejsze korzyści wystąpiły w grupie porannej przyjmującej ashwagandhę i różeniec, która nie otrzymywała apigeniny. Badanie sfinansował producent produktu. Ponieważ apigenina była połączona z innymi składnikami, badanie nie pozwala wyodrębnić jej wpływu w żadną stronę.
Ekstrakt z rumianku (nie wyizolowana apigenina). Badania rumianku są często przywoływane w kontekście apigeniny, ale ekstrakty zawierają wiele innych związków.
- W pilotażowym randomizowanym badaniu podwójnie zaślepionym 34 dorosłych z przewlekłą pierwotną bezsennością przyjmowało 270 mg ekstraktu z rumianku dwa razy na dobę lub placebo przez 28 dni. Nie było istotnych różnic w całkowitym czasie snu, wydajności snu, czasie zasypiania, wybudzeniach po zaśnięciu, jakości snu ani liczbie wybudzeń (Zick et al., BMC Complement Altern Med 2011). Badanie laboratoryjne wykazało 3,9 mg apigeniny w tabletce 90 mg, przy sześciu tabletkach dziennie.
- Metaanaliza z 2024 r. obejmująca 10 badań (772 uczestników) wykazała poprawę wskaźnika jakości snu z Pittsburgha o 1,88 punktu (95% CI −3,46 do −0,31), przy bardzo dużej heterogeniczności (I² 88,4%). Czas trwania snu, wydajność snu i funkcjonowanie w ciągu dnia nie poprawiły się. Tylko jedno uwzględnione badanie sprawdzało czystość lub moc produktu (Kazemi et al., Complement Ther Med 2024).
Badania ankietowe diety. W badaniu przekrojowym 1936 dorosłych w południowych Włoszech osoby w najwyższym kwartylu szacowanego spożycia apigeniny w diecie rzadziej zgłaszały niewystarczającą jakość snu niż osoby w najniższym (OR 0,63, 95% CI 0,44–0,90) (Godos et al., Nutrients 2020). Taki plan badania nie może wykazać, że apigenina spowodowała lepszy sen; spożycie apigeniny wiąże się też z ogólną dietą.
Strona o rumianku omawia badania rumianku dotyczące snu dokładniej.
Lęk
Wszystkie kontrolowane dane o lęku u ludzi pochodzą z ekstraktu z rumianku, a nie z wyizolowanej apigeniny. W obu poniższych badaniach użyto ekstraktu z rumianku pospolitego, a pierwszy był standaryzowany do 1,2% apigeniny.
| Badanie | Plan | Dawka | Główny wynik |
|---|---|---|---|
| Amsterdam et al. 2009 | Randomizowane, podwójnie zaślepione, kontrolowane placebo; 57 dorosłych z łagodnym do umiarkowanego zaburzeniem lękowym uogólnionym (GAD); 8 tygodni | Kapsułki 220 mg, od 1 do 5 dziennie | Większy spadek wyniku w skali lęku Hamiltona (HAM-A) niż po placebo (p = 0,047); autorzy określili efekt jako „skromny” |
| Mao et al. 2016 | 179 dorosłych z umiarkowanym do ciężkiego GAD przez 12 tygodni otrzymywało ekstrakt w sposób otwarty; 93 osoby odpowiadające na leczenie zrandomizowano do ekstraktu lub placebo na 26 tygodni | 1500 mg/dobę (500 mg trzy razy dziennie) | Nawrót 15,2% vs 25,5%; współczynnik ryzyka (hazard ratio) 0,52 (95% CI 0,20–1,33; p = 0,16, nieistotne); objawy GAD pozostawały niższe przy rumianku (p = 0,0032) |
Mechanizm (dane laboratoryjne i zwierzęce). W testach wiązania z receptorem apigenina wyizolowana z rumianku wypierała flunitrazepam z miejsca benzodiazepinowego receptora GABA-A ze stałą Ki 4 µM. U myszy zmniejszała zachowania podobne do lękowych bez sedacji, a dawka 10-krotnie wyższa działała lekko uspokajająco (Viola et al., Planta Med 1995). W późniejszym badaniu nie powtórzono działania uspokajającego: u szczurów wstrzykiwanych apigeniną zmniejszyła się aktywność ruchowa, ale nie było działania przeciwlękowego, a w hodowanych komórkach nerwowych apigenina zmniejszała, a nie nasilała prądy aktywowane przez GABA (Avallone et al., Biochem Pharmacol 2000). Stała wiązania 4 µM jest też znacznie wyższa niż stężenia w osoczu zmierzone u ludzi po posiłku (127 nmol/L po dużym posiłku z pietruszką).
CD38 i NAD+ (tylko dane laboratoryjne i z badań na myszach)
NAD+ (dinukleotyd nikotynamidoadeninowy) to koenzym biorący udział w metabolizmie energetycznym; enzym CD38 jest jego głównym konsumentem. Twierdzenie o CD38 pochodzi z jednego badania z Mayo Clinic (Escande et al., Diabetes 2013):
| Model | Wynik |
|---|---|
| Oczyszczony ludzki CD38 (bezkomórkowo) | Apigenina hamowała aktywność rozkładającą NAD+ z IC₅₀ 10,3 µmol/L |
| Hodowane komórki | 25 µmol/L apigeniny zwiększało wewnątrzkomórkowe NAD+ i zmniejszało acetylację białek, co jest zgodne z aktywacją sirtuin |
| Otyłe myszy (po 6 w grupie) | 100 mg/kg apigeniny wstrzykiwanej do jamy brzusznej codziennie przez 7 dni zwiększało NAD+ w wątrobie i poprawiało tolerancję glukozy |
Trzy luki oddzielają to od stosowania u ludzi:
- Myszy otrzymywały apigeninę we wstrzyknięciu, co omija słabe wchłanianie doustne obserwowane u ludzi.
- IC₅₀ wynoszące około 10 µmol/L jest znacznie wyższe niż szczyt w osoczu u ludzi 0,127 µmol/L zgłoszony po dużym posiłku z pietruszką (Meyer et al. 2006).
- Nie znaleźliśmy żadnego badania u ludzi, w którym mierzono by poziom NAD+ po apigeninie.
Związki z danymi o NAD+ u ludzi opisują strony o NAD+, NMN i rybozydzie nikotynamidu.
Aromataza i testosteron (tylko dane laboratoryjne i zwierzęce)
Aromataza to enzym przekształcający testosteron w estradiol. Apigenina hamuje ją w testach laboratoryjnych:
| Badanie | Model | Wynik dla apigeniny |
|---|---|---|
| Jeong et al. 1999 | Aromataza z ludzkiego łożyska (bezkomórkowo) | IC₅₀ 0,9 µg/mL, jedna z najbardziej aktywnych spośród 28 flawonoidów |
| Sanderson et al. 2004 | Ludzkie komórki raka nadnerczy (H295R) | IC₅₀ 20 µM, z pewną cytotoksycznością przy 100 µM; lek kontrolny 4-hydroksyandrostenedion miał IC₅₀ 20 nM |
| Saarinen et al. 2001 | Niedojrzałe szczury, 50 mg/kg doustnie | Brak wpływu na wzrost macicy zależny od estrogenów lub androgenów; autorzy wskazują na słabe wchłanianie |
Badanie na szczurach jest jedynym testem twierdzenia o aromatazie na żywym zwierzęciu, jaki znaleźliśmy, i wypadło negatywnie przy dawce, którą autorzy opisują jako znacznie wyższą niż dzienne ilości w diecie. Żadne badanie u ludzi nie mierzyło estradiolu ani testosteronu po apigeninie.
Wpływ na wytwarzanie testosteronu w modelach laboratoryjnych wskazuje w obu kierunkach. Przy 100 µM apigenina hamowała wytwarzanie androgenów w komórkach Leydiga szczurów (komórkach jądra wytwarzających testosteron) i blokowała dwa ludzkie enzymy wytwarzające testosteron (3β-HSD i 17β-HSD3), z wartościami IC₅₀ 2,17 i 1,31 µM (Wang et al., Fitoterapia 2016). Natomiast u otyłych myszy na diecie wysokotłuszczowej 10 mg/kg apigeniny poprawiało wskaźniki jąder i przywracało białka związane z testosteronem (Wu et al., Biomed Pharmacother 2024). Żadnego z tych wyników nie sprawdzono u ludzi.
Działania niepożądane i ryzyko
Tolerancja
Nie ma systematycznego zbioru danych o bezpieczeństwie wyizolowanej apigeniny u ludzi. W badaniu połączenia z 2026 r. dwie rezygnacje z powodu działań niepożądanych (biegunka; zawroty głowy z osłabieniem mięśni) dotyczyły grupy porannej bez apigeniny i nie zgłoszono innych zdarzeń niepożądanych związanych z badaniem (Mastrofini et al. 2026). W badaniach ekstraktu z rumianku zdarzenia niepożądane były podobne jak po placebo (Amsterdam et al. 2009; Zick et al. 2011; Mao et al. 2016). Badania te były małe i krótkie.
Interakcje z lekami
- CYP2C9 (dane laboratoryjne): apigenina hamowała enzym wątrobowy CYP2C9, który usuwa takie leki jak losartan i warfaryna. W ludzkich mikrosomach wątrobowych blokowała metabolizm losartanu z IC₅₀ 4,10 µmol/L (Wang et al., Pharmacology 2016). Nie wiadomo, czy dawki suplementów osiągają takie stężenie w wątrobie.
- Rumianek i warfaryna: zgłaszano interakcje rumianku z warfaryną oraz z niektórymi lekami metabolizowanymi w wątrobie. NCCIH wymienia też teoretyczną interakcję z lekami uspokajającymi (NCCIH).
Alergia (produkty z rumianku)
Rumianek może wywoływać reakcje alergiczne, w tym anafilaksję. Osoby uczulone na ambrozję, chryzantemy, nagietki lub stokrotki częściej reagują (NCCIH). Dotyczy to herbaty i ekstraktów z rumianku; nie wykazano tego dla oczyszczonej apigeniny.
Działanie hormonalne
Badacze pracujący na gryzoniach opisują apigeninę jako związek o słabym działaniu estrogennym (Gradolatto et al. 2005), choć doustne dawki 50 mg/kg nie pobudzały wzrostu macicy u niedojrzałych szczurów (Saarinen et al. 2001). NCCIH zauważa, że rumianek może mieć działanie podobne do estrogenów, może osłabiać działanie tabletek antykoncepcyjnych i może pogarszać choroby wrażliwe na estrogeny, takie jak rak piersi lub macicy (NCCIH).
Ciąża i karmienie piersią
Niewiele wiadomo o bezpieczeństwie rumianku w ciąży lub podczas karmienia piersią (NCCIH), a nie znaleźliśmy danych o bezpieczeństwie suplementów z apigeniną u ludzi w tych grupach.
Najważniejsze informacje
- Flawon z żywności, głównie z rumianku i pietruszki. Suszone kwiaty rumianku i pietruszka zawierają znacznie więcej apigeniny niż inne produkty, głównie w postaci związanej z cukrami.
- Słabo wchłaniana jako czysty suplement. Wolna apigenina dała metabolity w moczu równe tylko 0,5% przyjętej ilości, wobec 34% z herbaty z rumianku; stężenia w osoczu po posiłku pozostają poniżej 1 µmol/L.
- Dane o śnie i lęku dotyczą ekstraktu z rumianku. Małe badania wskazują na skromną korzyść w lęku i niejednoznaczne wyniki dla snu; jedyne badanie z 50 mg apigeniny (w produkcie złożonym) nie wykazało korzyści dla snu ani stresu.
- Twierdzenia o CD38 i NAD+ to wyniki laboratoryjne i z badań na myszach. W kluczowym badaniu na myszach wstrzykiwano 100 mg/kg do jamy brzusznej; żadne badanie u ludzi nie mierzyło NAD+ po apigeninie.
- Brak dowodów, że obniża estrogen u żywych zwierząt lub ludzi. Apigenina hamuje aromatazę w testach laboratoryjnych, ale doustne dawkowanie u szczurów nie wykazało działania antyestrogennego, a efekty laboratoryjne dotyczące wytwarzania testosteronu wskazują w obu kierunkach.
- Udokumentowano ostrzeżenia dotyczące interakcji i alergii. Apigenina hamuje CYP2C9 in vitro, a produkty z rumianku mają zgłaszane interakcje z warfaryną i mogą wywoływać reakcje alergiczne.
Źródła
- National Center for Biotechnology Information. PubChem Compound Summary for CID 5280443, Apigenin. PubChem.
- Hostetler GL, Ralston RA, Schwartz SJ. Flavones: food sources, bioavailability, metabolism, and bioactivity. Adv Nutr. 2017;8(3):423–435. PubMed; PMC.
- Meyer H, Bolarinwa A, Wolfram G, Linseisen J. Bioavailability of apigenin from apiin-rich parsley in humans. Ann Nutr Metab. 2006;50(3):167–172. PubMed.
- Borges G, Fong RY, Ensunsa JL, et al. Absorption, distribution, metabolism and excretion of apigenin and its glycosides in healthy male adults. Free Radic Biol Med. 2022;185:90–96. PubMed.
- Gradolatto A, Basly JP, Berges R, et al. Pharmacokinetics and metabolism of apigenin in female and male rats after a single oral administration. Drug Metab Dispos. 2005;33(1):49–54. PubMed.
- National Center for Complementary and Integrative Health. Chamomile: usefulness and safety. NCCIH.
- World Anti-Doping Agency. World Anti-Doping Code International Standard: Prohibited List 2026. WADA 2026 Prohibited List.
- Mastrofini GF, Romersi RF, Lombardi MG, et al. Modulating stress and sleep through a multi-compound dietary supplement: a randomized, double-blind, placebo-controlled trial. J Int Soc Sports Nutr. 2026;23(1):2740227. PubMed; PMC.
- Zick SM, Wright BD, Sen A, Arnedt JT. Preliminary examination of the efficacy and safety of a standardized chamomile extract for chronic primary insomnia: a randomized placebo-controlled pilot study. BMC Complement Altern Med. 2011;11:78. PubMed; PMC.
- Kazemi A, Shojaei-Zarghani S, Eskandarzadeh P, Hashempur MH. Effects of chamomile (Matricaria chamomilla L.) on sleep: a systematic review and meta-analysis of clinical trials. Complement Ther Med. 2024;84:103071. PubMed.
- Godos J, Ferri R, Castellano S, et al. Specific dietary (poly)phenols are associated with sleep quality in a cohort of Italian adults. Nutrients. 2020;12(5):1226. PubMed; PMC.
- Amsterdam JD, Li Y, Soeller I, et al. A randomized, double-blind, placebo-controlled trial of oral Matricaria recutita (chamomile) extract therapy for generalized anxiety disorder. J Clin Psychopharmacol. 2009;29(4):378–382. PubMed; PMC.
- Mao JJ, Xie SX, Keefe JR, et al. Long-term chamomile (Matricaria chamomilla L.) treatment for generalized anxiety disorder: a randomized clinical trial. Phytomedicine. 2016;23(14):1735–1742. PubMed.
- Viola H, Wasowski C, Levi de Stein M, et al. Apigenin, a component of Matricaria recutita flowers, is a central benzodiazepine receptors-ligand with anxiolytic effects. Planta Med. 1995;61(3):213–216. PubMed.
- Avallone R, Zanoli P, Puia G, et al. Pharmacological profile of apigenin, a flavonoid isolated from Matricaria chamomilla. Biochem Pharmacol. 2000;59(11):1387–1394. PubMed.
- Escande C, Nin V, Price NL, et al. Flavonoid apigenin is an inhibitor of the NAD+ase CD38: implications for cellular NAD+ metabolism, protein acetylation, and treatment of metabolic syndrome. Diabetes. 2013;62(4):1084–1093. PubMed; PMC.
- Jeong HJ, Shin YG, Kim IH, Pezzuto JM. Inhibition of aromatase activity by flavonoids. Arch Pharm Res. 1999;22(3):309–312. PubMed.
- Sanderson JT, Hordijk J, Denison MS, et al. Induction and inhibition of aromatase (CYP19) activity by natural and synthetic flavonoid compounds in H295R human adrenocortical carcinoma cells. Toxicol Sci. 2004;82(1):70–79. PubMed.
- Saarinen N, Joshi SC, Ahotupa M, et al. No evidence for the in vivo activity of aromatase-inhibiting flavonoids. J Steroid Biochem Mol Biol. 2001;78(3):231–239. PubMed.
- Wang X, Wang G, Li X, et al. Suppression of rat and human androgen biosynthetic enzymes by apigenin: possible use for the treatment of prostate cancer. Fitoterapia. 2016;111:66–72. PubMed.
- Wu L, Qu J, Mou L, Liu C. Apigenin improves testosterone synthesis by regulating endoplasmic reticulum stress. Biomed Pharmacother. 2024;177:117075. PubMed.
- Wang Z, Gong Y, Zeng DL, et al. Inhibitory effect of apigenin on losartan metabolism and CYP2C9 activity in vitro. Pharmacology. 2016;98(3-4):183–189. PubMed.