Metylostenbolon, sprzedawany pod nazwami takimi jak M-Sten, Methyl-Sten, Ultradrol i Ultra-Sten, to syntetyczny doustny steryd anaboliczno-androgenny (AAS). Jest to tzw. „steryd projektowany” (designer steroid): nigdy nie został opracowany jako lek, a do konsumentów trafił w latach 2010. w produktach reklamowanych jako „suplementy odżywcze” dla osób trenujących kulturystykę.
Najważniejszy fakt na jego temat jest taki, że nigdy nie przebadano go w żadnym kontrolowanym badaniu klinicznym z udziałem ludzi — ani pod kątem przyrostu masy mięśniowej czy siły, ani pod żadnym innym względem. Wszystkie opublikowane dane u ludzi pochodzą z laboratoriów antydopingowych, które podawały pojedyncze dawki w celu zmapowania jego metabolitów w moczu, oraz z opisów przypadków uszkodzenia wątroby. W 2017 r. FDA (amerykańska Agencja Żywności i Leków) poinformowała amerykańskiego sprzedawcę, że produkt zawierający metylostenbolon nie jest legalnym suplementem diety, lecz niezatwierdzonym nowym lekiem, po czym produkt został wycofany z rynku.
Ta strona podsumowuje to, co podają bazy danych chemicznych, nieliczne opublikowane badania i organy regulacyjne. Ma charakter wyłącznie edukacyjny i nie stanowi porady medycznej.
| Właściwość | Szczegóły |
|---|---|
| Klasa leku | Projektowany 17α-metylowany steryd anaboliczno-androgenny; pochodna DHT (17α-metylostenbolon) |
| Nazwy handlowe | M-Sten, Methyl-Sten, Ultradrol, Ultra-Sten; także składnik preparatu Super DMZ Rx 2.0 |
| Rejestracja | Brak produktu zatwierdzonego przez FDA i brak uznanego zastosowania medycznego |
| Droga podania | Doustna (kapsułki reklamowane jako suplementy) |
| Wzór i masa cząsteczkowa | C₂₁H₃₂O₂, 316,5 g/mol |
| Dane u ludzi | Wyłącznie badania metabolizmu w moczu (pojedyncze dawki doustne); brak badań skuteczności i bezpieczeństwa |
| Okres półtrwania | Brak opublikowanego okresu półtrwania u ludzi; w jednym badaniu po pojedynczej dawce niezmieniony związek był wykrywalny w moczu przez ≈45 h |
| Status w USA | Niewymieniony z nazwy na liście wykazu III (Schedule III); według FDA nie jest składnikiem suplementów diety (list ostrzegawczy z 2017 r.) |
| Status WADA | Zabroniony przez cały czas (sekcja S1.1 — sterydy anaboliczno-androgenne, jako substancja o zbliżonej budowie chemicznej) |
Czym jest
Nazwa chemiczna metylostenbolonu to 2,17α-dimetylo-17β-hydroksy-5α-androst-1-en-3-on (Cavalcanti et al., Steroids 2013). W bazie PubChem jego wzór sumaryczny to C₂₁H₃₂O₂, a masa cząsteczkowa wynosi 316,5 g/mol (PubChem CID 252380). Jest zbudowany na szkielecie dihydrotestosteronu (DHT) i należy do niewielkiej rodziny blisko spokrewnionych sterydów:
| Steryd | Nazwa chemiczna | Powiązanie z metylostenbolonem |
|---|---|---|
| Stenbolon | 17β-hydroksy-2-metylo-5α-androst-1-en-3-on | Ta sama cząsteczka bez grupy 17α-metylowej |
| Metasteron (Superdrol) | 2α,17α-dimetylo-17β-hydroksy-5α-androstan-3-on | Ta sama cząsteczka bez wiązania podwójnego między węglami 1 i 2 |
| Metylo-1-testosteron | 17β-hydroksy-17α-metylo-5α-androst-1-en-3-on | Ta sama cząsteczka bez grupy 2-metylowej |
| Metylostenbolon | 2,17α-dimetylo-17β-hydroksy-5α-androst-1-en-3-on | Niewymieniony z nazwy na amerykańskiej liście wykazu III (Schedule III) |
Nazwy chemiczne trzech pierwszych związków pochodzą z przepisów 21 CFR 1308.13, gdzie wszystkie trzy figurują jako sterydy anaboliczne z wykazu III (Schedule III). Innymi słowy, metylostenbolon to stenbolon z dołączoną grupą 17α-metylową. Grupa ta spowalnia rozkład w wątrobie i odpowiada za toksyczność wątrobową (hepatotoksyczność) 17α-alkilowanych sterydów (Skrzypiec-Spring et al., J Clin Med 2024). Związki pokrewne opisano na stronach Octan stenbolonu, Superdrol (metasteron) oraz Metylo-1-testosteron.
Historia metylostenbolonu w literaturze naukowej zaczyna się od chemii antydopingowej. W 2013 r. brazylijskie laboratorium opisało go jako nowy steryd anaboliczny wykryty w zakupionym przez internet „suplemencie odżywczym” (Cavalcanti et al., Steroids 2013). W opisie przypadku z 2014 r. odnotowano, że nie był on wówczas w USA substancją kontrolowaną i że porównywano go do metasteronu (Superdrolu), przeciwko któremu FDA podjęła wcześniej działania (Agbenyefia et al., 2014).
Nie znaleźliśmy żadnego opublikowanego badania mierzącego siłę wiązania lub aktywacji receptora androgenowego przez metylostenbolon ani żadnego badania na zwierzętach oceniającego jego siłę działania anabolicznego lub androgennego. Twierdzenia o jego sile działania w porównaniu z innymi sterydami lub o „suchych” przyrostach masy mięśniowej pochodzą z materiałów marketingowych produktów, a nie z danych naukowych.
Jak działa w organizmie
Nie istnieją badania farmakokinetyczne metylostenbolonu z udziałem ludzi: nie zmierzono stężeń we krwi, czasu do osiągnięcia stężenia maksymalnego ani okresu półtrwania eliminacji. Dostępne są jedynie badania wydalania prowadzone przez laboratoria antydopingowe w celu zidentyfikowania markerów w moczu.
| Badanie | Projekt | Główne wyniki |
|---|---|---|
| Cavalcanti et al., Steroids 2013 | 4 ochotników, pojedyncza dawka doustna | Dwa 16-hydroksylowane metabolity wykrywalne przez ponad tydzień; niezmieniony metylostenbolon wykrywalny tylko przez ≈45 h |
| Geldof et al., Biomed Chromatogr 2014 | Mikrosomy ludzkiej wątroby i model myszy chimerycznych | 10 monohydroksylowanych metabolitów w mikrosomach; produkt oznaczony na etykiecie jako metylostenbolon zawierał również metasteron |
| Piper et al., Drug Test Anal 2019 | Pojedyncza dawka doustna 10 mg znakowanego izotopowo metylostenbolonu; zbiórka moczu przez 29 dni | Do 40 metabolitów, głównie sprzężonych z kwasem glukuronowym; glukuronid metylostenbolonu i trzy inne metabolity nadal wykrywalne w 29. dniu |
U koni otrzymujących dawkę 100 mg na dobę przez trzy dni stężenie maksymalne w osoczu godzinę po ostatniej dawce wynosiło zaledwie około 0,4–0,7 ng/mL, a metabolity były wykrywalne w moczu przez maksymalnie 5 dni (Choi et al., J Chromatogr A 2018). Są to dane uzyskane u koni i nie pozwalają określić kinetyki u ludzi.
W badaniu z udziałem ludzi z 2019 r. stwierdzono, że dwa metabolity zaproponowane w 2013 r. nie pojawiały się w rzeczywistych próbkach antydopingowych, które dały wynik pozytywny na obecność metylostenbolonu. Laboratoria opierają się obecnie na nowszych markerach długoterminowych (Piper et al., 2019). Rutynowe kliniczne testy toksykologiczne mogą w ogóle nie obejmować tej substancji: w szwedzkim badaniu, w którym za pomocą metod antydopingowych ponownie przeanalizowano 310 próbek moczu z lat 2022–2023, w 3 wykryto metylostenbolon — związek nieobjęty rutynowym panelem AAS w tym laboratorium (Bohlin et al., Drug Test Anal 2025).
Uwaga dotycząca wartości okresu półtrwania. Niektóre strony internetowe i aplikacje podają konkretny okres półtrwania dla metylostenbolonu. Nie udało nam się znaleźć żadnego badania z udziałem ludzi, w którym by go zmierzono. Opisane wyżej okna wykrywalności w moczu określają, jak długo można wykryć śladowe ilości substancji, a nie to, jak szybko spada jej stężenie we krwi.
Status regulacyjny
FDA
W czerwcu 2017 r. FDA wystosowała list ostrzegawczy (warning letter) do firmy Hardcore Formulations w sprawie produktu Ultra-Sten, na którego etykiecie deklarowano obecność metylostenbolonu (FDA warning letter, 2017). FDA wskazała, że:
- metylostenbolon jest syntetycznym sterydem, a nie „składnikiem diety”, w związku z czym produkt nie był suplementem diety;
- deklaracje takie jak „Rapid Size and Strength” (szybki przyrost masy i siły) czyniły z niego lek, a dokładniej niezatwierdzony nowy lek;
- ze względu na potencjalną szkodliwość miał on charakter leku wydawanego na receptę, w związku z czym nie dało się sformułować bezpiecznych instrukcji do samodzielnego stosowania.
Firma wycofała następnie z obrotu wszystkie serie preparatu Ultra-Sten, sprzedawanego na terenie całego kraju od sierpnia 2014 r. do maja 2017 r. (FDA recall notice, 2017).
DEA i ustawa o substancjach kontrolowanych (Controlled Substances Act)
Metylostenbolon nie jest wymieniony z nazwy na liście sterydów anabolicznych z wykazu III (Schedule III) w przepisach 21 CFR 1308.13. Ustawa Designer Anabolic Steroid Control Act of 2014 rozszerzyła jednak prawną definicję „sterydu anabolicznego”. Substancja niewymieniona z nazwy, która pochodzi od sterydu figurującego w wykazie lub ma budowę chemiczną zasadniczo do niego zbliżoną, jest uznawana za steryd anaboliczny — a tym samym podlega pod wykaz III (Schedule III) — jeśli została wytworzona w celu pobudzania wzrostu mięśni lub jest w ten sposób reklamowana (DEA final rule, Federal Register 2023). Blisko spokrewnione z nim stenbolon i metasteron znajdują się na tej liście. To, czy konkretny produkt spełnia tę definicję, jest kwestią rozstrzygnięcia prawnego, dlatego nie opisujemy samego metylostenbolonu jako substancji wpisanej do wykazu.
Sport
Lista zabronionych substancji i metod Światowej Agencji Antydopingowej (WADA) z 2026 r. zabrania stosowania sterydów anaboliczno-androgennych przez cały czas (klasa S1.1). Metylostenbolon nie jest tam wymieniony z nazwy, ale wymienione są stenbolon, metasteron i metylo-1-testosteron, a klasa ta wyraźnie obejmuje „inne substancje o zbliżonej strukturze chemicznej”. Laboratoria antydopingowe odnotowują niekorzystne wyniki analityczne (obecność metylostenbolonu) w próbkach pobieranych od sportowców (Piper et al., 2019).
Co pokazują badania
Mięśnie, siła i skład ciała
W żadnym randomizowanym ani kontrolowanym badaniu z udziałem ludzi lub zwierząt nie zmierzono wpływu metylostenbolonu na masę mięśniową, siłę ani zawartość tkanki tłuszczowej. Żadnej dawki nie przebadano pod kątem skuteczności ani bezpieczeństwa. Pojedynczą dawkę 10 mg w badaniu metabolizmu z 2019 r. dobrano w celu prześledzenia metabolitów, a nie oceny jakiegokolwiek efektu fizjologicznego (Piper et al., 2019).
Badania laboratoryjne
Pozostałe prace naukowe dotyczą chemii. W jednym badaniu na hodowlach komórkowych metylostenbolon wykazał działanie toksyczne zarówno wobec linii komórek raka piersi, jak i wobec prawidłowych fibroblastów ludzkiej skóry. Metabolity tego związku uzyskane w wyniku transformacji grzybowej nie były toksyczne dla prawidłowych komórek (Aamer et al., Bioorg Chem 2022). Są to wyniki badań in vitro, które nie mówią nic o działaniu u ludzi.
Działania niepożądane i ryzyko
Ponieważ nie przeprowadzono badań klinicznych, nie wiadomo, jak często występują działania niepożądane. Dostępne dowody obejmują opisy przypadków, ostrzeżenia organów regulacyjnych oraz ogólną wiedzę na temat klasy 17α-metylowanych sterydów.
Uszkodzenie wątroby
Pierwszy opublikowany przypadek dotyczył wcześniej zdrowego 26-letniego mężczyzny, który przyjmował preparat Super DMZ Rx 2.0 (10 mg metylostenbolonu i 10 mg dymetazyny w kapsułce) dwa razy na dobę przez 30 dni, zgodnie z zaleceniami na etykiecie (Agbenyefia et al., 2014). Wystąpiły u niego ciemne zabarwienie moczu, odbarwione stolce, żółtaczka i świąd skóry. Biopsja wykazała cholestazę (zastój żółci wewnątrz wątroby).
| Parametr (zakres wartości prawidłowych) | Dzień 35. od rozpoczęcia stosowania | Dzień 59. (szczytowe stężenie bilirubiny) |
|---|---|---|
| Bilirubina całkowita (0,3–1,9 mg/dL) | 19,3 mg/dL | 45,9 mg/dL |
| ALT (10–40 j.m./L) | 269 j.m./L | 77 j.m./L |
| ALP (44–147 jednostek/L) | 132 jednostki/L | 207 jednostek/L |
Po około 10 tygodniach od odstawienia preparatu stężenie bilirubiny spadło do 2,1 mg/dL. Taki obraz — bardzo wysokie stężenie bilirubiny przy jedynie umiarkowanym wzroście aktywności enzymów — jest typowy dla cholestazy polekowej wywołanej sterydami. Ponieważ produkt zawierał również dymetazynę, uszkodzenia nie można przypisać wyłącznie metylostenbolonowi.
W przeglądzie obejmującym 50 lat opublikowanych opisów przypadków związanych ze stosowaniem AAS metylostenbolon odnotowano tylko w pięciu z nich. Powikłania wątrobowe zgłoszono we wszystkich przypadkach z jego udziałem, a jego związek z zaburzeniami wątroby należał do najsilniejszych w całej analizie (skorygowane p = 0,015) (Skrzypiec-Spring et al., J Clin Med 2024). Przy tak małej liczbie przypadków odzwierciedla to wzorzec zgłaszania powikłań, a nie zmierzone ryzyko.
W szerszym ujęciu amerykańska sieć Drug-Induced Liver Injury Network opisała 44 mężczyzn z uszkodzeniem wątroby wywołanym suplementami dla kulturystów. U wszystkich wystąpiła żółtaczka, 71% wymagało hospitalizacji, a objawy pojawiały się przy medianie 73 dni od rozpoczęcia przyjmowania preparatu. Analizy laboratoryjne produktów często wykazywały obecność sterydów anabolicznych niewymienionych na etykiecie (Stolz et al., Aliment Pharmacol Ther 2019). Badanie to nie dotyczyło swoiście metylostenbolonu.
Działania hormonalne, sercowo-naczyniowe i inne
W żadnym badaniu nie zmierzono wpływu metylostenbolonu na naturalne wytwarzanie testosteronu, produkcję plemników, stężenie cholesterolu ani ciśnienie tętnicze. W komunikacie o wycofaniu produktu oraz w liście ostrzegawczym FDA wymieniła zagrożenia spodziewane w przypadku tego rodzaju produktów zawierających sterydy anaboliczne (FDA recall notice, 2017; FDA warning letter, 2017):
- ciężkie uszkodzenie wątroby oraz uszkodzenie nerek;
- obniżenie stężenia cholesterolu HDL („dobrego”) i podwyższenie ciśnienia tętniczego, z możliwym wzrostem ryzyka zawału serca i udaru mózgu;
- zmniejszenie objętości jąder, niepłodność męska i powiększenie gruczołów piersiowych u mężczyzn;
- wirylizacja u kobiet, taka jak obniżenie głosu, nasilenie owłosienia ciała i zaburzenia miesiączkowania;
- niski wzrost u dzieci oraz zachowania agresywne.
FDA zaznaczyła, że osoby z chorobami serca, wątroby lub gruczołu krokowego mogą być narażone na wyższe ryzyko.
Produkty z fałszywymi etykietami i zanieczyszczone
Metylostenbolon wielokrotnie pojawiał się w produktach, których zawartość nie odpowiadała informacjom na etykiecie:
- Produkt sprzedawany jako metylostenbolon zawierał również metasteron, a po jego przyjęciu w moczu wykrywano głównie metabolity metasteronu (Geldof et al., 2014).
- W stanie Nowy Jork w latach 2012–2013 około 16 osób zgłosiło zmęczenie, wypadanie włosów i bóle mięśni po przyjmowaniu suplementów witamin z grupy B (B-50) oraz preparatów wielomineralnych od jednego dostawcy. Badania w laboratorium stanowym wykazały w kapsułkach obecność metasteronu, dymetazyny i metylostenbolonu. Jedna osoba trafiła do szpitala z uszkodzeniem wątroby, a u jednego dziecka rozwinęła się ciężka wirylizacja (Tran et al., Steroids 2023).
- Przeglądy prac dotyczących sterydów projektowanych sprzedawanych bez recepty opisują toksyczność wątrobową (hepatotoksyczność), cholestazę, niewydolność nerek, hipogonadyzm (niskie stężenie testosteronu), ginekomastię i niepłodność powiązane z tą kategorią produktów (Rahnema et al., Andrology 2015).
Najważniejsze informacje
- Steryd projektowany, a nie lek. Metylostenbolon to 17α-metylowany stenbolon, sprzedawany w „suplementach”. Nigdy nie został zatwierdzony ani przebadany jako lek.
- Brak danych o skuteczności i bezpieczeństwie u ludzi. Jedyne badania z udziałem ludzi to badania metabolizmu w moczu po podaniu pojedynczej dawki. Brakuje badań klinicznych, przebadanych dawek i zmierzonego okresu półtrwania.
- Udokumentowanym zagrożeniem jest uszkodzenie wątroby. Opublikowane opisy przypadków przedstawiają ciężką żółtaczkę cholestatyczną, w tym po 30 dniach przyjmowania dawek z etykiety w przypadku produktu wieloskładnikowego.
- Etykiety są niewiarygodne. Produkty sprzedawane jako metylostenbolon zawierały metasteron, a sam metylostenbolon wykrywano w preparatach witaminowych.
- Organy regulacyjne traktują go jak steryd. Według FDA nie jest to legalny składnik suplementów diety. Amerykańskie prawo może traktować bliskie analogi sterydów z wykazu jako substancje z wykazu III (Schedule III), a WADA zabrania jego stosowania przez cały czas.
Źródła
- Cavalcanti GdeA, Leal FD, Garrido BC, et al. Detection of designer steroid methylstenbolone in “nutritional supplement” using gas chromatography and tandem mass spectrometry: elucidation of its urinary metabolites. Steroids. 2013;78(2):228–233. PubMed.
- Geldof L, Lootens L, Polet M, et al. Metabolism of methylstenbolone studied with human liver microsomes and the uPA⁺/⁺-SCID chimeric mouse model. Biomed Chromatogr. 2014;28(7):974–985. PubMed.
- Piper T, Fusshöller G, Schänzer W, et al. Studies on the in vivo metabolism of methylstenbolone and detection of novel long term metabolites for doping control analysis. Drug Test Anal. 2019;11(11-12):1644–1655. PubMed.
- Choi TLS, Wong JKY, Kwok WH, et al. Metabolic study of methylstenbolone in horses using liquid chromatography-high resolution mass spectrometry and gas chromatography-mass spectrometry. J Chromatogr A. 2018;1546:106–118. PubMed.
- Bohlin KP, Villén T, Hopcraft O, et al. Prevalence of AAS-positive samples at Drug Abuse Laboratory Sweden between 2014 and 2023 and sub-study of dual use of AAS and narcotics. Drug Test Anal. 2025;17(12):2421–2428. PubMed.
- National Center for Biotechnology Information. Methylstenbolone, PubChem CID 252380. PubChem.
- Code of Federal Regulations. 21 CFR 1308.13, Schedule III. eCFR.
- Drug Enforcement Administration. Implementation of the Designer Anabolic Steroid Control Act of 2014. Federal Register. 1 sierpnia 2023 r.;88:50036 (FR Doc 2023-15747). Federal Register.
- US Food and Drug Administration. Warning letter to Hardcore Formulations, MARCS-CMS 522783. 5 czerwca 2017 r. FDA.
- Hardcore Formulations. Hardcore Formulations issues voluntary nationwide recall of Ultra-Sten and D-Zine capsules due to labeling that it contains anabolic steroids. Komunikat firmy, 28 czerwca 2017 r.; opublikowano przez FDA 7 lutego 2018 r. FDA.
- World Anti-Doping Agency. World Anti-Doping Code International Standard: Prohibited List 2026. WADA 2026 Prohibited List.
- Agbenyefia P, Arnold CA, Kirkpatrick R 3rd. Cholestatic jaundice with the use of methylstenbolone and dymethazine, designer steroids found in Super DMZ Rx 2.0 “nutritional supplement”: a case report. J Investig Med High Impact Case Rep. 2014;2(2):2324709614532800. PubMed; PMC.
- Skrzypiec-Spring M, Rozmus J, Abu Faraj G, et al. Abuse of anabolic-androgenic steroids as a social phenomenon and medical problem-its potential negative impact on reproductive health based on 50 years of case report analysis. J Clin Med. 2024;13(19):5892. PubMed.
- Stolz A, Navarro V, Hayashi PH, et al. Severe and protracted cholestasis in 44 young men taking bodybuilding supplements: assessment of genetic, clinical and chemical risk factors. Aliment Pharmacol Ther. 2019;49(9):1195–1204. PubMed.
- Tran BN, Okoniewski R, Spink BC, et al. Androgenic steroids in over-the-counter dietary supplements: analysis for association with adverse health effects. Steroids. 2023;193:109199. PubMed.
- Rahnema CD, Crosnoe LE, Kim ED. Designer steroids - over-the-counter supplements and their androgenic component: review of an increasing problem. Andrology. 2015;3(2):150–155. PubMed.
- Aamer M, Siddiqui M, Jabeen A, et al. New anti-inflammatory and non-cytotoxic metabolites of methylstenbolone obtained by microbial transformation. Bioorg Chem. 2022;129:106187. PubMed.