Lwia grzywa (ang. lion’s mane) to popularna nazwa soplówki jeżowatej (Hericium erinaceus) — jadalnego grzyba występującego w Ameryce Północnej, Europie i Azji, znanego w Japonii jako yamabushitake. Jest spożywana jako produkt spożywczy oraz sprzedawana w postaci proszków, kapsułek i ekstraktów, reklamowanych głównie jako wsparcie pamięci, koncentracji i nastroju. Zainteresowanie badaczy skupia się na dwóch grupach związków — hericenonach i erinacynach — które w badaniach na komórkach i zwierzętach zwiększały wytwarzanie czynnika wzrostu nerwów (NGF, białka pomagającego komórkom nerwowym przetrwać i rosnąć).
Najważniejszy fakt jest taki, że dowody z badań z udziałem ludzi są skąpe. Istnieje zaledwie kilka niewielkich badań randomizowanych, z których największe obejmowało 77 osób, a w większości z nich testowano różne produkty w różnych dawkach. Kilka badań przeprowadziły lub sfinansowały firmy wytwarzające preparaty z soplówki jeżowatej. Wyniki są niejednoznaczne: odnotowano pewne niewielkie efekty dotyczące funkcji poznawczych lub nastroju, kilka wyników zerowych (brak efektu) i żadnego badania na tyle dużego, by rozstrzygnąć, czy preparat ten działa.
Ta strona podsumowuje to, co podają badania kliniczne, opisy przypadków i organy regulacyjne. Ma charakter wyłącznie edukacyjny i nie stanowi porady medycznej.
| Właściwość | Szczegóły |
|---|---|
| Rodzaj | Grzyb jadalny i o zastosowaniu medycznym (Hericium erinaceus) |
| Inne nazwy | Yamabushitake; „White Pom Pom” w jednym opisie przypadku choroby zawodowej |
| Wykorzystywane części | Owocnik (widoczna część grzyba) oraz grzybnia (przypominająca korzenie sieć strzępek, często hodowana w kulturach) |
| Główne grupy związków | Hericenony (owocnik), erinacyny (hodowana grzybnia), polisacharydy |
| Dawki w badaniach | ≈1–3,2 g/dobę proszku lub kapsułek; 1,05 g/dobę grzybni wzbogaconej w erinacynę A; 10 g/dobę w pożywieniu |
| Okres półtrwania | Nieustalony u ludzi. Erinacyna A, jeden ze składników, miała okres półtrwania po podaniu doustnym ≈8,2 h u szczurów |
| Dowody u ludzi | Niewielkie badania randomizowane (18–77 uczestników), od 1 dawki do 49 tygodni |
| Status w USA | Sprzedawana jako żywność i suplement diety; FDA nie zatwierdza suplementów przed wprowadzeniem do obrotu |
| Status WADA | Niewymieniona na Liście zabronionych substancji i metod z 2026 r. |
Czym jest
Hericium erinaceus był stosowany jako grzyb leczniczy w tradycyjnej medycynie chińskiej (Saitsu et al., Biomed Res 2019). Suplementy wytwarza się z dwóch zupełnie różnych surowców: z samego owocnika albo z grzybni hodowanej w kulturach. Surowce te nie są równoważne pod względem chemicznym.
| Grupa związków | Gdzie występuje | Co podają badania laboratoryjne |
|---|---|---|
| Hericenony | Wyizolowane z owocnika | Według doniesień stymulują syntezę NGF w hodowlach astrocytów (komórek glejowych wspierających neurony w mózgu) |
| Erinacyny | Wyizolowane z hodowanej grzybni; diterpenoidy | Według doniesień stymulują syntezę NGF w hodowlach astrocytów |
| Polisacharydy (glukany) | Zarówno owocnik, jak i grzybnia | Badane głównie pod kątem wpływu na układ odpornościowy i jelita |
Powyższe informacje o pochodzeniu hericenonów i erinacyn opierają się na podsumowaniu w pracy Nagano et al., Biomed Res 2010. Jeden z zespołów badawczych zauważył, że owocnik nie zawiera oznaczalnych ilości erinacyn (La Monica et al., Nutrients 2023). Sproszkowany owocnik i preparat z grzybni wzbogaconej w erinacyny są zatem różnymi produktami, nawet jeśli oba sprzedawane są pod nazwą „lwia grzywa” (soplówka jeżowata).
Hipoteza dotycząca NGF i jej ograniczenia
Najlepiej znany mechanizm wynika z badań na komórkach i myszach (Mori et al., Biol Pharm Bull 2008):
- W ludzkich komórkach gwiaździaka (linia komórkowa nowotworu mózgu) ekstrakt etanolowy z soplówki jeżowatej zwiększał ekspresję genu NGF i wydzielanie białka NGF. Ekstrakty z trzech innych grzybów jadalnych nie wywoływały takiego efektu.
- Pożywka znad tych komórek pobudzała wzrost wypustek nerwowych w szczurzej linii komórek nerwowych.
- Oczyszczone hericenony C, D i E nie zwiększały ekspresji genu NGF w tym samym układzie, dlatego autorzy doszli do wniosku, że związkami czynnymi były substancje inne niż hericenony.
- U myszy karmionych przez 7 dni paszą zawierającą 5% sproszkowanej soplówki jeżowatej wzrosła ekspresja genu NGF w hipokampie (obszarze mózgu zaangażowanym w pamięć).
Są to wyniki badań laboratoryjnych i doświadczeń na zwierzętach. W żadnym badaniu nie wykazano, aby przyjmowanie soplówki jeżowatej podnosiło stężenie NGF w ludzkim mózgu.
Soplówka jeżowata jest jednym z kilku grzybów „funkcjonalnych” opisanych w tej bazie, obok błyskoporka podkorowego (chaga), maczużnika (cordyceps) i lakownicy żółtawej (reishi). Są to różne gatunki o odmiennym składzie chemicznym i różnym stanie dowodów naukowych.
Jak zachowuje się w organizmie
Nie istnieją badania farmakokinetyczne soplówki jeżowatej z udziałem ludzi. Ponieważ jest to mieszanina wielu związków, nie ma jednego okresu półtrwania. Dostępne dane dotyczą dwóch oczyszczonych erinacyn podawanych zwierzętom w badaniach prowadzonych przez naukowców powiązanych z firmą sprzedającą grzybnię wzbogaconą w erinacynę A.
| Parametr | Erinacyna A, szczury (Tsai et al., 2021) | Erinacyna S, szczury (Hu et al., 2019) | Erinacyna A, jedna świnia, dożylnie (Chen et al., 2024) |
|---|---|---|---|
| Biodostępność po podaniu doustnym | 24,39% | 15,13% | Nie badano |
| Czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego w osoczu (doustnie) | ≈360 min (6 h) | ≈270 min (4,5 h) | Nie dotyczy |
| Okres półtrwania | ≈491 min (≈8,2 h) po podaniu doustnym | ≈440 min (≈7,3 h) po podaniu doustnym | 20,85 min (końcowy, dożylnie) |
| Mózg | Wykrywana po 1 h od podania doustnego, szczyt po 8 h | Dystrybuowana do mózgu i innych narządów | Obecna w płynie mózgowo-rdzeniowym od 15 min |
| Główna droga wydalania | Kał | 0,1% dawki wydalone w postaci niezmienionej w ciągu 24 h | Zidentyfikowano erinacynę B jako metabolit |
Dawki stosowane u szczurów były duże: około 2,4 g/kg ekstraktu z grzybni doustnie, co odpowiadało 50 mg/kg każdej z erinacyn. Dane te pokazują, że u zwierząt erinacyny mogą docierać do mózgu. Nie mówią jednak nic o tym, jakie stężenie we krwi lub w mózgu osiąga człowiek po przyjęciu typowej kapsułki.
Status regulacyjny
W USA soplówka jeżowata jest sprzedawana jako środek spożywczy oraz jako suplement diety. Zgodnie z ustawą o zdrowiu i edukacji dotyczącej suplementów diety (DSHEA) FDA (amerykańska Agencja Żywności i Leków) nie ma uprawnień do zatwierdzania suplementów diety przed wprowadzeniem ich do obrotu (FDA). Użyta część grzyba, dawka oraz zawartość związków wskaźnikowych nie są zatem ustandaryzowane pomiędzy różnymi produktami.
Soplówka jeżowata nie jest wymieniona w żadnym miejscu na Liście zabronionych substancji i metod Światowej Agencji Antydopingowej (WADA) z 2026 r.
Co pokazują badania
Łagodne zaburzenia poznawcze i choroba Alzheimera
W dwóch badaniach kontrolowanych placebo oceniano soplówkę jeżowatą u osób z zaburzeniami poznawczymi:
| Badanie | Populacja | Produkt i dawka dobowa | Czas trwania | Główny wynik |
|---|---|---|---|---|
| Mori et al., Phytother Res 2009 | 30 dorosłych Japończyków w wieku 50–80 lat z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi | Tabletki zawierające 96% sproszkowanego owocnika; 3 g/dobę | 16 tygodni oraz 4 tygodnie przerwy | Wyniki w testach poznawczych wyższe niż w grupie placebo w 8., 12. i 16. tygodniu; istotny spadek po 4 tygodniach od odstawienia |
| Li et al., Front Aging Neurosci 2020 | 49 zrandomizowanych dorosłych z łagodną postacią choroby Alzheimera; ukończyło 41 | Grzybnia wzbogacona w erinacynę A (5 mg/g erinacyny A); trzy kapsułki po 350 mg | 49 tygodni | Brak istotnej różnicy między grupami w dwóch głównych testach poznawczych; lepszy wynik w skali codziennego funkcjonowania oraz lepsza wrażliwość na kontrast |
W badaniu zespołu Moriego skala oceny funkcji poznawczych opierała się na zmodyfikowanej skali otępienia Hasegawy (Revised Hasegawa Dementia Scale), a badania laboratoryjne nie wykazały działań niepożądanych. Korzystny efekt zanikł po zaprzestaniu przyjmowania preparatu. Pierwszy autor pracował w laboratorium firmy produkującej grzyby.
W badaniu zespołu Li przedstawiono wyniki wewnątrz poszczególnych grup zamiast wyraźnego efektu międzygrupowego:
- MMSE (Krótka Skala Oceny Stanu Psychicznego, 30-punktowy test przesiewowy): wynik wzrósł z 21,75 do 23,2 w grupie przyjmującej soplówkę jeżowatą (p = 0,035), przy braku istotnej zmiany w grupie placebo. Autorzy odnotowali, że różnice między grupami w skali MMSE oraz w teście CASI (innym przesiewowym teście poznawczym) nie były istotne statystycznie.
- Codzienne funkcjonowanie: wynik w skali złożonych czynności życia codziennego (Instrumental Activities of Daily Living) różnił się w 49. tygodniu — 6,7 wobec 5 (p = 0,012).
- Powiązania z przemysłem: 6 z 10 autorów było powiązanych z firmą wytwarzającą badaną grzybnię.
W przeglądzie z 2024 r. przygotowanym dla osób ze stwardnieniem zanikowym bocznym (ALS) nie znaleziono żadnych badań nad soplówką jeżowatą w modelach komórkowych lub zwierzęcych ALS ani u pacjentów z tą chorobą (Muhanna et al., 2024). Wynik uzyskany w łagodnych zaburzeniach poznawczych określono w nim jako przemijający i dotychczas niepowtórzony.
Zdrowi starsi dorośli
W jednym badaniu 34 zdrowych dorosłych Japończyków w wieku powyżej 50 lat przydzielono losowo do grupy przyjmującej cztery suplementy po 0,8 g sproszkowanego owocnika dziennie (3,2 g/dobę) lub placebo przez 12 tygodni; przeanalizowano dane 31 osób (Saitsu et al., Biomed Res 2019):
| Test | Wynik wobec placebo po 12 tygodniach |
|---|---|
| Wynik całkowity w skali MMSE | Istotnie wyższy |
| Test pamięci wzrokowej Bentona (pamięć wzrokowa) | Brak różnicy |
| Uczenie się skojarzeń słownych (pamięć krótkotrwała słów) | Brak różnicy |
Obie grupy przez cały czas badania uzyskiwały wyniki bliskie maksymalnej wartości 30 punktów w skali MMSE, dlatego trudno ocenić wielkość jakiejkolwiek korzyści w codziennym życiu.
Zdrowi młodsi dorośli
Cztery niewielkie badania z udziałem młodszych, zdrowych poznawczo dorosłych wykazały w większości znikome efekty lub ich brak:
| Badanie | n | Produkt i dawka | Czas trwania | Wynik |
|---|---|---|---|---|
| Docherty et al., Nutrients 2023 | 41, wiek 18–45 lat | 1,8 g/dobę (3 × kapsułki 600 mg) | Pojedyncza dawka i 28 dni | Szybsze wykonanie testu Stroopa 60 min po jednej dawce (p = 0,005); jedynie tendencja do niższego poziomu stresu po 28 dniach (p = 0,051); pozostałe wskaźniki bez zmian lub nieco gorsze |
| Surendran et al., Front Nutr 2025 | 18, wiek 18–35 lat (krzyżowe) | Pojedyncza dawka 3 g ekstraktu z owocnika 10:1 | Pojedyncza dawka | Brak wpływu na ogólne funkcje poznawcze i nastrój; lepszy wynik w jednym zadaniu (test tablicy z kołkami, pegboard) po 90 min |
| La Monica et al., Nutrients 2023 | 40, wiek 18–50 lat (krzyżowe) | Pojedyncza dawka 1 g owocnika | Pojedyncza dawka | Lepsze wyniki w niektórych pomiarach czasu reakcji i pamięci roboczej po 1–2 h |
| Grozier et al., Int J Exerc Sci 2022 | 24, w wieku studenckim | 10 g/dobę upieczone w muffinkach | 4 tygodnie | Brak wpływu na jakikolwiek punkt końcowy dotyczący funkcji poznawczych lub metabolizmu (pojedynczo zaślepione) |
Autorzy badania Docherty i wsp. określili swoje wyniki jako wstępne ze względu na małą liczebność próby. Dwa z czterech badań miały powiązania z przemysłem: dwóch autorów badania Surendran i wsp. pracowało dla producenta napojów wykorzystującego soplówkę jeżowatą w swoich produktach, a badanie La Monica i wsp. zostało częściowo sfinansowane przez dostawcę składników.
Nastrój, lęk i sen
| Badanie | Populacja | Produkt i dawka dobowa | Czas trwania | Wynik |
|---|---|---|---|---|
| Nagano et al., Biomed Res 2010 | 30 kobiet, średnia wieku 41 lat; przeanalizowano 26 | Ciastka zawierające po 0,5 g sproszkowanego owocnika, 4 dziennie (2 g/dobę) | 4 tygodnie | Wyniki w skalach depresji i dolegliwości spadły względem wartości wyjściowych w grupie soplówki; wobec placebo różniły się tylko 2 pojedyncze pozycje dotyczące dolegliwości |
| Vigna et al., eCAM 2019 | 77 dorosłych z nadwagą lub otyłością na diecie niskokalorycznej | 1,2 g grzybni + 0,3 g ekstraktu z owocnika | 8 tygodni | Niższe wyniki w skalach depresji, lęku i zaburzeń snu; wzrosło stężenie pro-BDNF we krwi, stężenie BDNF nie uległo zmianie |
Badanie zespołu Vigna nie było kontrolowane placebo. Grupa kontrolna (n = 37) stosowała wyłącznie dietę, a z grupy przyjmującej soplówkę jeżowatą wycofało się 8 osób, podczas gdy z grupy kontrolnej nie zrezygnował nikt. Bez użycia placebo nie da się oddzielić wpływu oczekiwań, samej diety oraz rezygnacji z udziału w badaniu od ewentualnego działania grzyba.
Wysiłek fizyczny, mięśnie i skład ciała
Soplówka jeżowata bywa niekiedy zaliczana do suplementów wspomagających regenerację. Jedyne badanie dotyczące wysiłku fizycznego wykazało, że dawka 10 g/dobę przyjmowana przez 4 tygodnie nie zmieniła spalania tłuszczu podczas wysiłku, wskaźników wydolności krążeniowo-oddechowej ani funkcji poznawczych w warunkach zmęczenia (Grozier et al., 2022). W żadnym z opisanych na tej stronie badań z udziałem ludzi nie mierzono masy mięśniowej, siły ani regeneracji potreningowej.
Wnioski z przeglądów systematycznych
Przegląd systematyczny z 2025 r. objął 5 badań randomizowanych i 3 badania pilotażowe (Menon et al., Front Nutr 2025). Połączenie wyników w skali MMSE z zaledwie dwóch z tych badań dało średni ważony wzrost o 1,17 punktu w grupach przyjmujących soplówkę jeżowatą. Wartość ta opiera się na dwóch małych badaniach, w których stosowano różne produkty w różnych populacjach.
Działania niepożądane i ryzyko
W badaniach klinicznych
Badania trwały krótko i obejmowały małe grupy, dlatego mogły wychwycić jedynie częste działania niepożądane:
- W 49-tygodniowym badaniu dotyczącym choroby Alzheimera 4 uczestników zrezygnowało z udziału z powodu dyskomfortu w jamie brzusznej, nudności lub wysypki skórnej; nie zgłoszono żadnych innych zdarzeń niepożądanych (Li et al., 2020).
- W 16-tygodniowym badaniu dotyczącym łagodnych zaburzeń poznawczych badania laboratoryjne nie wykazały działań niepożądanych (Mori et al., 2009).
- W przeglądzie systematycznym z 2025 r. wśród działań niepożądanych zgłaszanych w badaniach wymieniono ból głowy, dolegliwości żołądkowe, biegunkę oraz częste krwawienia miesiączkowe (epimenorrhoea) (Menon et al., 2025).
Reakcje alergiczne i immunologiczne
Najpoważniejsze doniesienia dotyczą reakcji alergicznych lub immunologicznych:
- Uszkodzenie płuc. U 63-letniego Japończyka po przyjmowaniu ekstraktu z soplówki jeżowatej sprzedawanego jako produkt dietetyczny rozwinął się zespół ostrej niewydolności oddechowej (ARDS) — ciężka niewydolność płuc (Nakatsugawa et al., Intern Med 2003). Test stymulacji limfocytów (badanie krwi oceniające reakcję układu odpornościowego) wykazał silną reakcję na ten ekstrakt. Pacjent wymagał wentylacji mechanicznej i wyzdrowiał po zastosowaniu wysokich dawek kortykosteroidów.
- Anafilaksja. Opisano jedną reakcję anafilaktyczną po spożyciu świeżej soplówki jeżowatej (Muhanna et al., 2024).
- Skóra. Opisano zawodowe alergiczne kontaktowe zapalenie skóry wywołane kontaktem z tym grzybem podczas pracy (Maes et al., Contact Dermatitis 1999).
Są to pojedyncze opisy przypadków, na podstawie których nie można określić częstości występowania tych powikłań. Pokazują one jednak, że u osób reagujących alergicznie na grzyby może wystąpić reakcja również na soplówkę jeżowatą.
Toksykologia u zwierząt
W 13-tygodniowym badaniu u szczurów otrzymujących z paszą grzybnię wzbogaconą w erinacynę A w dawce do 2625 mg/kg masy ciała na dobę nie odnotowano zgonów ani działania toksycznego w badaniach krwi czy w ocenie histopatologicznej tkanek (Lee et al., Int J Med Mushrooms 2019). Były to dane z badań na szczurach powiązane z producentem i nie dowodzą one bezpieczeństwa długoterminowego stosowania u ludzi.
Interakcje i grupy wymagające ostrożności
Nie znaleźliśmy opublikowanych badań z udziałem ludzi dotyczących interakcji soplówki jeżowatej z lekami. Grupy, dla których brakuje dowodów bezpieczeństwa, to:
- osoby ze stwierdzoną alergią na grzyby, ze względu na opisane wyżej przypadki;
- kobiety w ciąży lub karmiące piersią, które były wykluczane z badań klinicznych, takich jak badanie zespołu Saitsu;
- osoby przyjmujące inne suplementy lub leki, ponieważ produkty wieloskładnikowe są powszechne, a interakcji nie zbadano.
Jakość i różnice między produktami
Produkty sprzedawane jako soplówka jeżowata (lwia grzywa) znacznie się między sobą różnią, a wyniki badań uzyskane dla jednego preparatu mogą nie odnosić się do innego. W samych tylko badaniach opisanych na tej stronie stosowano:
- sproszkowany cały owocnik (Mori et al., 2009; Saitsu et al., 2019);
- zagęszczony ekstrakt z owocnika w stosunku 10:1 (Surendran et al., 2025);
- grzybnię wzbogaconą do zawartości 5 mg/g erinacyny A (Li et al., 2020);
- mieszankę składającą się w 80% z grzybni i w 20% z ekstraktu z owocnika (Vigna et al., 2019).
Ponieważ owocnik i grzybnia różnią się głównymi związkami czynnymi, etykieta z napisem wyłącznie „lwia grzywa” lub „soplówka jeżowata” nie informuje kupującego, jaki surowiec — ani jaką ilość któregokolwiek związku wskaźnikowego — zawiera dany produkt.
Najważniejsze informacje
- Jadalny grzyb i dwa rodzaje produktów. Preparaty z owocników i preparaty z hodowanej grzybni różnią się głównymi związkami czynnymi: w owocniku występują hericenony, a w grzybni erinacyny.
- Mechanizm związany z NGF pochodzi z badań laboratoryjnych i na zwierzętach. Ekstrakty podnosiły poziom NGF w hodowlach komórkowych i u myszy. W żadnym badaniu nie wykazano tego samego w ludzkim mózgu.
- Małe badania z udziałem ludzi o niejednoznacznych wynikach. U starszych osób z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi obserwowano umiarkowaną poprawę funkcji poznawczych, która jednak zanikała po odstawieniu preparatu lub nie różniła się wyraźnie od efektu placebo. Badania z udziałem zdrowych młodych dorosłych przyniosły w większości wyniki zerowe.
- Brak dowodów na wpływ na mięśnie lub regenerację. Jedyne badanie dotyczące wysiłku fizycznego, w którym podawano 10 g/dobę przez 4 tygodnie, nie wykazało żadnego efektu, a w żadnym badaniu nie mierzono masy ani siły mięśni.
- Zazwyczaj dobrze tolerowana, ale możliwa jest alergia. W badaniach klinicznych zgłaszano głównie dolegliwości żołądkowe i wysypkę. Rzadkie opisy przypadków dotyczą ciężkiego uszkodzenia płuc, anafilaksji i kontaktowego zapalenia skóry.
- Nieustandaryzowany suplement. Nie jest zatwierdzona przez FDA, poszczególne produkty różnią się surowcem i dawką, a sama substancja nie widnieje na liście WADA z 2026 r.
Źródła
- Mori K, Inatomi S, Ouchi K, et al. Improving effects of the mushroom Yamabushitake (Hericium erinaceus) on mild cognitive impairment: a double-blind placebo-controlled clinical trial. Phytother Res. 2009;23(3):367–372. PubMed.
- Saitsu Y, Nishide A, Kikushima K, et al. Improvement of cognitive functions by oral intake of Hericium erinaceus. Biomed Res. 2019;40(4):125–131. PubMed.
- Li IC, Chang HH, Lin CH, et al. Prevention of early Alzheimer’s disease by erinacine A-enriched Hericium erinaceus mycelia pilot double-blind placebo-controlled study. Front Aging Neurosci. 2020;12:155. PubMed; PMC.
- Docherty S, Doughty FL, Smith EF. The acute and chronic effects of lion’s mane mushroom supplementation on cognitive function, stress and mood in young adults: a double-blind, parallel groups, pilot study. Nutrients. 2023;15(22):4842. PubMed.
- Surendran G, Saye J, Binti Mohd Jalil S, et al. Acute effects of a standardised extract of Hericium erinaceus (Lion’s Mane mushroom) on cognition and mood in healthy younger adults: a double-blind randomised placebo-controlled study. Front Nutr. 2025;12:1405796. PubMed.
- La Monica MB, Raub B, Ziegenfuss EJ, et al. Acute effects of naturally occurring guayusa tea and Nordic lion’s mane extracts on cognitive performance. Nutrients. 2023;15(24):5018. PubMed.
- Grozier CD, Alves VA, Killen LG, et al. Four weeks of Hericium erinaceus supplementation does not impact markers of metabolic flexibility or cognition. Int J Exerc Sci. 2022;15(2):1366–1380. PubMed.
- Nagano M, Shimizu K, Kondo R, et al. Reduction of depression and anxiety by 4 weeks Hericium erinaceus intake. Biomed Res. 2010;31(4):231–237. PubMed.
- Vigna L, Morelli F, Agnelli GM, et al. Hericium erinaceus improves mood and sleep disorders in patients affected by overweight or obesity: could circulating pro-BDNF and BDNF be potential biomarkers? Evid Based Complement Alternat Med. 2019;2019:7861297. PubMed.
- Menon A, Jalal A, Arshad Z, et al. Benefits, side effects, and uses of Hericium erinaceus as a supplement: a systematic review. Front Nutr. 2025;12:1641246. PubMed.
- Muhanna M, Lund I, Bromberg M, et al. ALSUntangled #73: Lion’s Mane. Amyotroph Lateral Scler Frontotemporal Degener. 2024;25(3-4):420–423. PubMed.
- Mori K, Obara Y, Hirota M, et al. Nerve growth factor-inducing activity of Hericium erinaceus in 1321N1 human astrocytoma cells. Biol Pharm Bull. 2008;31(9):1727–1732. PubMed.
- Tsai PC, Wu YK, Hu JH, et al. Preclinical bioavailability, tissue distribution, and protein binding studies of erinacine A, a bioactive compound from Hericium erinaceus mycelia using validated LC-MS/MS method. Molecules. 2021;26(15):4510. PubMed.
- Hu JH, Li IC, Lin TW, et al. Absolute bioavailability, tissue distribution, and excretion of erinacine S in Hericium erinaceus mycelia. Molecules. 2019;24(8):1624. PubMed.
- Chen YY, Lin TW, Li IC, et al. A pilot pharmacokinetic and metabolite identification study of erinacine A in a single landrace pig model. Heliyon. 2024;10(18):e37850. PubMed.
- Nakatsugawa M, Takahashi H, Takezawa C, et al. Hericium erinaceum (yamabushitake) extract-induced acute respiratory distress syndrome monitored by serum surfactant proteins. Intern Med. 2003;42(12):1219–1222. PubMed.
- Maes MF, van Baar HM, van Ginkel CJ. Occupational allergic contact dermatitis from the mushroom White Pom Pom (Hericium erinaceum). Contact Dermatitis. 1999;40(5):289–290. PubMed.
- Lee LY, Li IC, Chen WP, et al. Thirteen-week oral toxicity evaluation of erinacine A-enriched lion’s mane medicinal mushroom, Hericium erinaceus (Agaricomycetes), mycelia in Sprague-Dawley rats. Int J Med Mushrooms. 2019;21(4):401–411. PubMed.
- Food and Drug Administration. Questions and answers on dietary supplements. FDA.
- World Anti-Doping Agency. The 2026 Prohibited List. Obowiązuje od 1 stycznia 2026 r. WADA.