Semaglutyd to długodziałający odpowiednik glukagonopodobnego peptydu-1 (GLP-1) – hormonu jelitowego, który nasila wydzielanie insuliny po posiłkach i zmniejsza apetyt. Firma Novo Nordisk sprzedaje go pod nazwami handlowymi Ozempic (wstrzyknięcie podawane raz w tygodniu w cukrzycy typu 2), Rybelsus (tabletka przyjmowana raz na dobę w cukrzycy typu 2) oraz Wegovy (wstrzyknięcie podawane raz w tygodniu, a obecnie także tabletka przyjmowana raz na dobę, w kontroli masy ciała).

Najważniejszym faktem jest to, że jest to w pełni zatwierdzony lek poparty dużymi badaniami oceniającymi twarde punkty końcowe. W dawce 2,4 mg/tydzień zapewniał średni spadek masy ciała o około 15% w ciągu 68 tygodni u dorosłych z otyłością oraz zmniejszał częstość poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych o 20% u osób z chorobą serca i nadwagą. Po odstawieniu leku większość utraconej masy ciała powraca, a około 25–35% traconej masy stanowi masa beztłuszczowa.

Na tej stronie podsumowano informacje zawarte w drukach informacyjnych FDA, badaniach klinicznych oraz komunikatach organów regulacyjnych. Materiał ma wyłącznie charakter edukacyjny i nie stanowi porady medycznej.

Właściwość	Szczegóły
Klasa leku	Agonista receptora GLP-1 (zmodyfikowany peptyd GLP-1)
Marki / pierwsze zatwierdzenie w USA	Ozempic we wstrzyknięciach (grudzień 2017 r.); tabletki Rybelsus (wrzesień 2019 r.); Wegovy we wstrzyknięciach (czerwiec 2021 r.); tabletki Wegovy (dodane później do druku informacyjnego Wegovy)
Droga podania	Wstrzyknięcie podskórne raz w tygodniu lub tabletka doustna raz na dobę
Dawki podtrzymujące w druku informacyjnym	Ozempic 0,5–2 mg/tydzień; Wegovy 1,7 lub 2,4 mg/tydzień (do 7,2 mg/tydzień w redukcji masy ciała); tabletka Wegovy 25 mg/dobę; Rybelsus 7 lub 14 mg/dobę
Okres półtrwania (druk informacyjny)	Około 1 tygodnia; obecny w krążeniu jeszcze przez około 5–7 tygodni po ostatniej dawce
Biodostępność (druk informacyjny)	89% we wstrzyknięciu; około 0,4–2% w postaci tabletki
Ostrzeżenie w ramce	Guzy komórek C tarczycy u gryzoni; przeciwwskazany u osób z dodatnim wywiadem osobistym lub rodzinnym w kierunku raka rdzeniastego tarczycy lub zespołu MEN 2
Status w USA	Lek wydawany wyłącznie na receptę; 21 lutego 2025 r. FDA ogłosiła zakończenie niedoboru semaglutydu we wstrzyknięciach

Czym jest

Semaglutyd to peptyd wykazujący 94% homologii sekwencji z ludzkim GLP-1. Jego wzór sumaryczny to C₁₈₇H₂₉₁N₄₅O₅₉, a masa cząsteczkowa wynosi 4113,58 g/mol. Szkielet peptydowy wytwarzany jest na drodze fermentacji drożdżowej (druk informacyjny Ozempic; PubChem).

Firma Novo Nordisk zaprojektowała semaglutyd do dawkowania raz w tygodniu, wprowadzając trzy modyfikacje (Lau et al., J Med Chem 2015):

Modyfikacja	Działanie
Kwas aminonoizomasłowy (Aib) w pozycji 8	Chroni przed enzymem DPP-4, który w warunkach naturalnych unieczynnia GLP-1
Łańcuch dikwasu tłuszczowego (C18) z łącznikiem przyłączony do lizyny 26	Silnie wiąże lek z albuminą – głównym białkiem krwi – co spowalnia wydalanie nerkowe i rozkład
Arginina w pozycji 34	Zapewnia przyłączenie wyłącznie jednego łańcucha tłuszczowego

W pracy opisującej odkrycie leku semaglutyd wiązał się z receptorem GLP-1 około trzykrotnie słabiej niż liraglutyd, ale silniej wiązał się z albuminą. Ten kompromis zapewnił znacznie dłuższy okres półtrwania. W publikacji tej odnotowano okres półtrwania w osoczu wynoszący 46 godzin po podaniu dożylnym u świń miniaturowych. U ludzi okres półtrwania jest dłuższy (zobacz poniżej).

Semaglutyd aktywuje receptor GLP-1. Zgodnie z drukami informacyjnymi prowadzi to do:

zwiększenia wydzielania insuliny i zmniejszenia wydzielania glukagonu – w obu przypadkach wyłącznie wtedy, gdy stężenie glukozy we krwi jest podwyższone;
spowolnienia wczesnej fazy opróżniania żołądka po posiłkach;
zmniejszenia apetytu i spożycia kalorii za pośrednictwem receptorów GLP-1 w obszarach mózgu regulujących przyjmowanie pokarmu.

W drukach informacyjnych wskazano, że lek obniża masę ciała „przy większej utracie masy tłuszczowej niż masy beztłuszczowej”. Zaznaczono w nich również, że mechanizmy odpowiadające za korzyści sercowo-naczyniowe i nerkowe nie zostały ustalone.

Farmakokinetyka

Na podstawie druków informacyjnych leków Ozempic, Wegovy oraz doustnego semaglutydu (druk informacyjny Ozempic; druk informacyjny Wegovy; druk informacyjny Rybelsus / doustny Ozempic):

Parametr	Wstrzyknięcie	Tabletka
Bezwzględna biodostępność	89%	Około 0,4–1% (Rybelsus); około 1–2% (nowsze tabletki)
Czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego	1–3 dni	Około 1 godziny
Wiązanie z albuminą	Ponad 99%	Ponad 99%
Okres półtrwania eliminacji	Około 1 tygodnia	Około 1 tygodnia
Stan stacjonarny	Po 4–5 tygodniach dawkowania raz w tygodniu	Po 4–5 tygodniach dawkowania raz na dobę
Wydalanie z moczem w postaci niezmienionej	Około 3%	—

Organizm usuwa semaglutyd poprzez cięcie łańcucha peptydowego i rozkład łańcucha kwasu tłuszczowego. Druki informacyjne wskazują na bardzo niski potencjał hamowania lub indukowania wątrobowych enzymów CYP, a zaburzenia czynności nerek lub wątroby nie zmieniały kinetyki leku w sposób istotny klinicznie.

Tabletki zawierają substancję wspomagającą wchłanianie o nazwie SNAC i wchłaniają się głównie w żołądku. Z tego powodu druk informacyjny wymaga przyjmowania ich na czczo, popijania nie więcej niż 4 uncjami wody oraz odczekania co najmniej 30 minut przed jedzeniem lub przyjęciem innych leków. Stężenia osiągane po przyjęciu tabletek wykazują też większą zmienność niż po wstrzyknięciach. Podczas stosowania tabletek Wegovy 25 mg u 90% pacjentów średnie stężenia mieściły się w przedziale od 27 do 186 nmol/L, w porównaniu z 51–110 nmol/L w przypadku wstrzyknięć w dawce 2,4 mg.

Ekspozycja rośnie proporcjonalnie do dawki. Średnie stężenia w stanie stacjonarnym wynosiły około 75 nmol/L przy dawce Wegovy 2,4 mg/tydzień oraz około 230 nmol/L przy dawce 7,2 mg/tydzień.

Zatwierdzone zastosowanie medyczne

Produkt	Postać	Wskazania zatwierdzone w USA
Ozempic	Wstrzyknięcie raz w tygodniu, 0,25–2 mg	Kontrola glikemii u dorosłych z cukrzycą typu 2; zmniejszenie ryzyka poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych w cukrzycy typu 2 z chorobą serca; zmniejszenie ryzyka niewydolności nerek, trwałego spadku eGFR i zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych w cukrzycy typu 2 z przewlekłą chorobą nerek
Tabletki Rybelsus i Ozempic	Tabletka raz na dobę	Kontrola glikemii u dorosłych z cukrzycą typu 2; zmniejszenie ryzyka poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych w cukrzycy typu 2 wysokiego ryzyka
Wegovy we wstrzyknięciach	Wstrzyknięcie raz w tygodniu, do 2,4 mg (7,2 mg jako Wegovy HD w redukcji masy ciała)	Redukcja i utrzymanie masy ciała u dorosłych i dzieci w wieku 12 lat i starszych z otyłością oraz u dorosłych z nadwagą i schorzeniem związanym z masą ciała; zmniejszenie ryzyka poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych u dorosłych z chorobą serca oraz nadwagą lub otyłością; MASH bez marskości z umiarkowanym do zaawansowanego włóknieniem (zatwierdzenie w trybie przyspieszonym)
Tabletki Wegovy	Tabletka raz na dobę, dawka podtrzymująca 25 mg	Redukcja i utrzymanie masy ciała u dorosłych; zmniejszenie ryzyka poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych u dorosłych z chorobą serca oraz nadwagą lub otyłością

W przypadku każdego preparatu leczenie rozpoczyna się od niskiej dawki i stopniowo ją zwiększa, aby ograniczyć nudności i inne żołądkowo-jelitowe działania niepożądane:

Wegovy we wstrzyknięciach rozpoczyna się od dawki 0,25 mg/tydzień i zwiększa ją co 4 tygodnie (0,5; 1 i 1,7 mg) do 2,4 mg/tydzień w 17. tygodniu. W celu redukcji masy ciała dorośli dobrze tolerujący dawkę 2,4 mg przez co najmniej 4 tygodnie mogą przejść na dawkę maksymalną 7,2 mg/tydzień.
Ozempic rozpoczyna się od 0,25 mg/tydzień, a następnie przechodzi na 0,5 mg. W razie potrzeby lepszej kontroli glikemii dawkę można zwiększyć do 1 mg, a następnie do 2 mg, zachowując co najmniej 4-tygodniowe odstępy.
Tabletki Wegovy rozpoczyna się od 1,5 mg/dobę i zwiększa dawkę co 30 dni (4 i 9 mg) do 25 mg/dobę.

Zgodnie z drukami informacyjnymi semaglutydu nie należy łączyć z innymi produktami zawierającymi semaglutyd ani z innymi agonistami receptora GLP-1 (druk informacyjny Wegovy; Drugs@FDA).

Co pokazują badania

Redukcja masy ciała

We wszystkich głównych badaniach nad redukcją masy ciała podawanie semaglutydu lub placebo łączono z poradnictwem dotyczącym diety i aktywności fizycznej, a do badań włączano dorosłych z BMI wynoszącym 27 lub więcej (30 lub więcej w badaniu STEP UP):

Badanie	n	Czas trwania	Dawka	Zmiana masy ciała (semaglutyd)	Zmiana masy ciała (placebo)
STEP 1 (Wilding et al., NEJM 2021)	1961	68 tygodni	Wstrzyknięcie 2,4 mg/tydzień	−14,9% (−15,3 kg)	−2,4% (−2,6 kg)
STEP UP (Wharton et al., Lancet Diabetes Endocrinol 2025)	1407	72 tygodnie	Wstrzyknięcie 7,2 mg/tydzień (ramię 2,4 mg dla porównania)	−18,7% (2,4 mg: −15,6%)	−3,9%
OASIS 4 (Wharton et al., NEJM 2025)	307	64 tygodnie	Tabletka 25 mg/dobę	−13,6%	−2,2%

W badaniu STEP 1 połowa uczestników przyjmujących semaglutyd (50,5%) straciła co najmniej 15% wyjściowej masy ciała, w porównaniu z 4,9% w grupie placebo. W badaniu STEP UP dawka 7,2 mg przewyższyła dawkę 2,4 mg o 3,1 punktu procentowego (95% CI 1,6–4,7). Wyższa dawka wywoływała jednak więcej żołądkowo-jelitowych działań niepożądanych (70,8% vs 61,2%) oraz więcej zaburzeń czucia skórnego (zobacz sekcję dotyczącą działań niepożądanych).

Co dzieje się po odstawieniu leku

W dwóch badaniach sprawdzono, co następuje po zaprzestaniu podawania semaglutydu:

STEP 4. Po 20 tygodniach stosowania semaglutydu (średni spadek masy ciała o 10,6%) 803 dorosłych przydzielono losowo do kontynuacji leczenia lub zmiany na placebo przez kolejne 48 tygodni. Osoby kontynuujące terapię straciły dalsze 7,9% masy ciała, natomiast osoby przestawione na placebo przybrały na wadze o 6,9% (Rubino et al., JAMA 2021).
Przedłużenie badania STEP 1. W 68. tygodniu 327 uczestników zakończyło wszelkie leczenie i podlegało obserwacji przez kolejny rok. Grupa otrzymująca wcześniej semaglutyd straciła do 68. tygodnia 17,3% masy ciała, po czym do 120. tygodnia odzyskała 11,6 punktu procentowego, co dało wynik netto na poziomie −5,6%. Większość korzystnych zmian ciśnienia tętniczego, profilu lipidowego oraz wskaźników glikemii również cofnęła się w stronę wartości wyjściowych (Wilding et al., Diabetes Obes Metab 2022).

Innymi słowy, około dwóch trzecich utraconej masy ciała powróciło w ciągu roku od zakończenia terapii. Autorzy doszli do wniosku, że do utrzymania korzyści konieczne jest kontynuowanie leczenia.

Masa beztłuszczowa i mięśnie

Każda duża redukcja masy ciała obejmuje pewną utratę masy beztłuszczowej (mięśni, narządów wewnętrznych, wody i innych tkanek nietłuszczowych). W dwóch przeglądach badań randomizowanych z 2026 r. oceniono jej udział:

W metaanalizie 20 badań obejmujących 15 782 uczestników oszacowano, że masa beztłuszczowa stanowiła 35,2% (95% CI 31,5–38,9) masy ciała utraconej podczas stosowania semaglutydu. Analogiczny wskaźnik dla samych interwencji dotyczących stylu życia wyniósł 26,2%, a różnica między grupami lekowymi i niefarmakologicznymi nie była istotna statystycznie. Najlepszy wynik – 17,5% – dawało połączenie diety z treningiem oporowym (Eisa and Barood, Diabetes Obes Metab 2026).
W przeglądzie systematycznym 35 badań dotyczących leków inkretynowych (semaglutydu, tyrzepatydu, liraglutydu i dulaglutydu) stwierdzono, że mediana udziału parametrów związanych z tkanką mięśniową w całkowitej utracie masy ciała wyniosła 28,3%, przy dużej zmienności między badaniami. W żadnym z badań nie mierzono obiektywnej sprawności fizycznej (Batsis et al., Ann Intern Med 2026).

Dane te pochodzą od osób z nadwagą lub otyłością. Nie znaleźliśmy żadnych badań kontrolowanych oceniających semaglutyd u osób szczupłych lub trenujących siłowo, dlatego twierdzenia o „redukcji” bez utraty mięśni w tej populacji nie mają potwierdzenia w badaniach.

Wyniki sercowo-naczyniowe

Badanie	Populacja	Dawka	Poważne zdarzenia sercowo-naczyniowe (semaglutyd vs placebo)	Hazard względny – HR (95% CI)
SUSTAIN-6 (Marso et al., NEJM 2016)	3297 osób z cukrzycą typu 2 wysokiego ryzyka, 104 tygodnie	0,5 lub 1 mg/tydzień	6,6% vs 8,9%	0,74 (0,58–0,95)
SELECT (Lincoff et al., NEJM 2023)	17 604 osoby z chorobą serca i BMI 27 lub wyższym, bez cukrzycy; średni czas obserwacji 39,8 miesiąca	2,4 mg/tydzień	6,5% vs 8,0%	0,80 (0,72–0,90)
SOUL (McGuire et al., NEJM 2025)	9650 osób z cukrzycą typu 2 oraz chorobą serca lub nerek; mediana obserwacji 49,5 miesiąca	Tabletka do 14 mg/dobę	12,0% vs 13,8%	0,86 (0,77–0,96)

„Poważne zdarzenia sercowo-naczyniowe” oznaczają tu zgon z przyczyn sercowo-naczyniowych, zawał serca niezakończony zgonem lub udar mózgu niezakończony zgonem. W badaniu SELECT leczenie z powodu zdarzeń niepożądanych przerwało 16,6% pacjentów przyjmujących semaglutyd, w porównaniu z 8,2% w grupie placebo.

Choroba nerek w cukrzycy typu 2

W badaniu FLOW 3533 osoby z cukrzycą typu 2 i przewlekłą chorobą nerek przydzielono losowo do grupy otrzymującej 1 mg/tydzień lub placebo. Badanie zakończono przed czasem z uwagi na wykazaną korzyść po medianie czasu obserwacji wynoszącej 3,4 roku (Perkovic et al., NEJM 2024). Wyniki:

Poważne zdarzenia nerkowe (niewydolność nerek, spadek czynności nerek o co najmniej 50% bądź zgon z przyczyn nerkowych lub sercowo-naczyniowych): ryzyko niższe o 24%, HR 0,76 (95% CI 0,66–0,88).
Zgon z przyczyn sercowo-naczyniowych: HR 0,71 (95% CI 0,56–0,89).
Zgon z jakiejkolwiek przyczyny: HR 0,80 (95% CI 0,67–0,95).
Czynność nerek: wolniejsze tempo spadku o 1,16 mL/min/1,73 m² rocznie.

Glikemia w cukrzycy typu 2

W 30-tygodniowym badaniu monoterapii opisanym w druku informacyjnym leku Ozempic (388 pacjentów) odsetek HbA1c (wskaźnik średniego stężenia glukozy we krwi z okresu około 3 miesięcy) obniżył się z wartości wyjściowej wynoszącej około 8% (druk informacyjny Ozempic):

Ramię badania	Zmiana HbA1c	Osiągnięcie HbA1c poniżej 7%	Zmiana masy ciała
Placebo	−0,1%	28%	−1,2 kg
0,5 mg/tydzień	−1,4%	73%	−3,8 kg
1 mg/tydzień	−1,6%	70%	−4,7 kg

Stłuszczeniowa choroba wątroby (MASH)

W badaniu ESSENCE 1197 dorosłych z potwierdzonym biopsyjnie MASH (stłuszczeniowym zapaleniem wątroby związanym z dysfunkcją metaboliczną – zapalną postacią stłuszczeniowej choroby wątroby) i umiarkowanym do zaawansowanego włóknieniem przydzielono losowo do dawki 2,4 mg/tydzień lub placebo. W zaplanowanej analizie po 72 tygodniach obejmującej pierwszych 800 pacjentów (Sanyal et al., NEJM 2025):

Ustąpienie stłuszczeniowego zapalenia wątroby bez nasilenia włóknienia odnotowano u 62,9% vs 34,3%.
Zmniejszenie włóknienia bez nasilenia stłuszczeniowego zapalenia wątroby stwierdzono u 36,8% vs 22,4%.
Masa ciała spadła o 10,5% vs 2,0%.

FDA zatwierdziła to wskazanie w trybie przyspieszonym. Utrzymanie zatwierdzenia zależy od potwierdzenia korzyści klinicznych w dalszych obserwacjach.

Działania niepożądane i ryzyko

Ostrzeżenie w ramce: guzy komórek C tarczycy

W badaniach obejmujących całe życie zwierząt u myszy i szczurów semaglutyd wywoływał zależne od dawki i czasu trwania ekspozycji guzy komórek C tarczycy (gruczolaki i raki) przy ekspozycjach odpowiadających warunkom klinicznym. Nie wiadomo, czy zjawisko to dotyczy również ludzi. Druki informacyjne wskazują, że:

semaglutyd jest przeciwwskazany u osób z dodatnim wywiadem osobistym lub rodzinnym w kierunku raka rdzeniastego tarczycy (MTC) oraz u osób z zespołem mnogiej gruczolakowatości wewnątrzwydzielniczej typu 2 (MEN 2);
przydatność rutynowego oznaczania kalcytoniny lub wykonywania USG tarczycy we wczesnym wykrywaniu tych zmian jest niepewna.

Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego

Dolegliwości żołądkowo-jelitowe stanowią najczęstszą przyczynę przerywania terapii. W trzech badaniach dotyczących kontroli masy ciała z użyciem dawki 2,4 mg (2116 osób przyjmujących semaglutyd, 1261 otrzymujących placebo) (druk informacyjny Wegovy):

Działanie niepożądane	Placebo	Semaglutyd 2,4 mg
Nudności	16%	44%
Biegunka	16%	30%
Wymioty	6%	24%
Zaparcia	11%	24%
Ból brzucha	10%	20%
Ból głowy	10%	14%
Zmęczenie	5%	11%
Wypadanie włosów	1%	3%
Odstawienie leku z powodu działań niepożądanych	3,2%	6,8%

Ciężkie reakcje żołądkowo-jelitowe wystąpiły u 4,1% pacjentów stosujących Wegovy we wstrzyknięciach wobec 0,9% w grupie placebo. Zgłoszenia po wprowadzeniu leku do obrotu obejmują niedrożność porażenną jelit (ileus), niedrożność mechaniczną jelit oraz zaklinowanie stolca. Semaglutyd nie jest zalecany u osób z ciężką gastroparezą.

Wymioty i biegunka mogą prowadzić do odwodnienia. Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano przypadki ostrego uszkodzenia nerek na tym tle, z których część wymagała dializoterapii.

Przy dawce 7,2 mg/tydzień dyzestezję (nieprawidłowe odczucia skórne, takie jak mrowienie, pieczenie czy przeczulica skóry) zgłosiło 22,9% uczestników, w porównaniu z 6,0% przy dawce 2,4 mg oraz 0,5% w grupie placebo (Wharton et al., STEP UP).

Trzustka i pęcherzyk żółciowy

W badaniach dotyczących kontroli masy ciała u dorosłych druk informacyjny leku Wegovy odnotowuje:

ostre zapalenie trzustki, potwierdzone u 4 pacjentów leczonych semaglutydem (0,2 przypadku na 100 pacjento-lat) wobec 1 w grupie placebo; w obrębie klasy agonistów GLP-1 opisywano przypadki śmiertelne;
kamicę żółciową, u 1,6% osób stosujących wstrzyknięcia wobec 0,7% w grupie placebo oraz u 2,5% osób przyjmujących tabletki wobec 1% w grupie placebo;
zapalenie pęcherzyka żółciowego, u 0,6% vs 0,2%.

Częstości te były wyższe u młodzieży. W druku informacyjnym zaznaczono, że nadwyżka powikłań ze strony pęcherzyka żółciowego utrzymywała się nawet po uwzględnieniu wielkości spadku masy ciała.

Częstość akcji serca

Spoczynkowa częstość akcji serca wzrosła średnio o 1–4 uderzenia na minutę w porównaniu z placebo. Szczytowy wzrost o co najmniej 20 uderzeń na minutę podczas którejkolwiek wizyty wystąpił u 26% osób przyjmujących semaglutyd wobec 16% w grupie placebo. Druk informacyjny zaleca odstawienie leku, jeśli podwyższona spoczynkowa częstość akcji serca się utrzymuje.

Narząd wzroku

Retinopatia cukrzycowa. W badaniu SUSTAIN-6 powikłania retinopatii występowały częściej w grupie semaglutydu (3,0% vs 1,8%; HR 1,76, 95% CI 1,11–2,78). Nadwyżka ta skupiała się u osób, u których retinopatia występowała już wcześniej. Wiadomo, że szybka poprawa glikemii może przejściowo nasilać retinopatię.
NAION. W czerwcu 2025 r. komitet ds. bezpieczeństwa EMA uznał, że nietętnicza przednia niedokrwienna neuropatia nerwu wzrokowego (nagłe zaburzenie przepływu krwi w obrębie nerwu wzrokowego mogące prowadzić do utraty wzroku) jest „bardzo rzadkim” działaniem niepożądanym semaglutydu, występującym maksymalnie u 1 na 10 000 osób. Komitet zalecił przerwanie leczenia w razie potwierdzenia NAION (EMA PRAC, czerwiec 2025). Aktualne amerykańskie druki informacyjne nie wymieniają tego powikłania.

Inne ostrzeżenia w druku informacyjnym

Hipoglikemia (niskie stężenie cukru we krwi), głównie przy stosowaniu w skojarzeniu z insuliną lub pochodnymi sulfonylomocznika, co może wymagać zmniejszenia dawek tych leków.
Ciężkie reakcje alergiczne, w tym anafilaksja i obrzęk naczynioruchowy.
Zachłyśnięcie treścią pokarmową do dróg oddechowych podczas znieczulenia ogólnego lub głębokiej sedacji, ponieważ pokarm może zalegać w żołądku. Pacjenci powinni poinformować zespół medyczny o przyjmowaniu leku przed planowanym zabiegiem.
Współdzielenie wstrzykiwaczy może prowadzić do przeniesienia zakażeń krwiopochodnych, nawet po założeniu nowej igły.

Nastrój i myśli samobójcze

Lek Wegovy pierwotnie posiadał ostrzeżenie dotyczące zachowań i myśli samobójczych, przejęte ze starszych leków odchudzających. W styczniu 2026 r., po przeprowadzeniu kompleksowego przeglądu danych, FDA nie stwierdziła zwiększonego ryzyku myśli ani zachowań samobójczych podczas stosowania agonistów receptora GLP-1 i zwróciła się do producentów o usunięcie tego ostrzeżenia (komunikat FDA dotyczący bezpieczeństwa leków, 2026). W aktualnym druku informacyjnym Wegovy ostrzeżenie to widnieje jako usunięte.

Interakcje

Leki doustne. Spowolnienie opróżniania żołądka może zmieniać wchłanianie innych leków przyjmowanych doustnie. Podczas stosowania tabletek z semaglutydem ekspozycja na lewotyroksynę wzrosła o 33%. Druk informacyjny zaleca ściślejsze monitorowanie leków o wąskim indeksie terapeutycznym.
Insulina i pochodne sulfonylomocznika. Zwiększają ryzyko hipoglikemii.
Inne leki inkretynowe (GLP-1). Należą do nich m.in. tyrzepatyd i liraglutyd; nie zaleca się łączenia ich z semaglutydem.

Kto nie powinien go stosować

Osoby z dodatnim wywiadem osobistym lub rodzinnym w kierunku MTC albo z zespołem MEN 2.
Osoby, u których wystąpiła ciężka reakcja nadwrażliwości na semaglutyd.
Ciąża: druk informacyjny wskazuje na możliwość uszkodzenia płodu w oparciu o wyniki badań na zwierzętach. W przypadku stosowania w celu kontroli masy ciała lek należy odstawić w momencie stwierdzenia ciąży oraz co najmniej 2 miesiące przed planowaną ciążą z uwagi na długi okres wypłukiwania z organizmu.

Semaglutyd recepturowy, podrabiany i „do celów badawczych”

Semaglutyd we wstrzyknięciach znajdował się na liście niedoborów leków FDA od 2022 r. do 21 lutego 2025 r., kiedy to agencja ogłosiła zakończenie niedoboru. W czasie, gdy lek widnieje na liście niedoborów, prawo federalne daje podmiotom sporządzającym leki recepturowe (compounders) większą swobodę wytwarzania jego odpowiedników. Obecnie FDA podkreśla, że semaglutyd nie znajduje się ani na liście niedoborów, ani na liście substancji czynnych luzem dla zakładów outsourcingowych, w związku z czym apteki nie mogą regularnie sporządzać preparatów będących w istocie kopiami zatwierdzonego leku (oświadczenie FDA dotyczące leków recepturowych).

FDA wskazuje na szereg problemów związanych z niezatwierdzonym semaglutydem (FDA, niezatwierdzone leki GLP-1):

Błędy dawkowania. Część hospitalizacji dotyczyła pacjentów samodzielnie odmierzających dawki z fiolek wielodawkowych oraz przyjmujących dawki wyższe lub zwiększane szybciej niż w zatwierdzonym druku informacyjnym.
Postacie soli. Sól sodowa semaglutydu i octan semaglutydu to inne substancje czynne niż związek zawarty w zatwierdzonym leku, a FDA nie zna żadnych podstaw prawnych pozwalających na sporządzanie z nich leków recepturowych.
Podróbki i oszustwa. Obejmują podrabiany Ozempic oraz fałszywe etykiety apteczne.
Produkty „do celów badawczych”. FDA wystosowała ostrzeżenia do firm sprzedających bezpośrednio konsumentom semaglutyd oznakowany jako „nieprzeznaczony do spożycia przez ludzi” wraz z instrukcjami dawkowania.
Zgłoszenia zdarzeń niepożądanych. Do 31 maja 2026 r. FDA otrzymała 990 zgłoszeń zdarzeń niepożądanych powiązanych z recepturowym semaglutydem, zaznaczając, że rzeczywista liczba takich przypadków jest prawdopodobnie zaniżona.

Najważniejsze informacje

Zmodyfikowany GLP-1 zaprojektowany tak, aby działał przez tydzień. Modyfikacje w pozycjach 8, 26 i 34 chronią cząsteczkę przed rozkładem i zapewniają wiązanie z albuminą, co daje okres półtrwania wynoszący około jednego tygodnia zarówno po wstrzyknięciu, jak i po przyjęciu tabletki.
Duża, dobrze udokumentowana redukcja masy ciała. Średni spadek masy ciała u dorosłych z otyłością wyniósł około 15% przy dawce 2,4 mg/tydzień w ciągu 68 tygodni oraz około 19% przy dawce 7,2 mg/tydzień w ciągu 72 tygodni, wobec 2–4% w grupie placebo.
Korzyści wykraczające poza redukcję masy ciała. Lek zmniejszył częstość poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych o 20% w badaniu SELECT oraz niekorzystnych punktów końcowych dotyczących nerek o 24% w badaniu FLOW, a ponadto jest zatwierdzony w stłuszczeniowej chorobie wątroby z włóknieniem.
Po odstawieniu masa ciała powraca. Około dwóch trzecich utraconej masy ciała wracało w ciągu roku od zakończenia przyjmowania leku.
Część utraconej masy stanowi masa beztłuszczowa. Masa beztłuszczowa odpowiadała za około 25–35% utraconej masy ciała, co według jednej z metaanaliz było wartością zbliżoną do samych interwencji dotyczących stylu życia. Trening oporowy zmniejszał ten udział, natomiast brakuje badań z udziałem szczupłych sportowców.
Dominują dolegliwości żołądkowo-jelitowe. Przy dawce 2,4 mg nudności występowały u 44% leczonych. Główne zagrożenia opisane w druku informacyjnym to choroby pęcherzyka żółciowego, zapalenie trzustki, przyspieszenie akcji serca oraz ostrzeżenie w ramce dotyczące guzów tarczycy u gryzoni.

Źródła

Novo Nordisk. Ozempic (semaglutide) injection, prescribing information. DailyMed; Drugs@FDA, NDA 209637.
Novo Nordisk. Wegovy (semaglutide) injection and tablets, prescribing information. DailyMed; Drugs@FDA, NDA 215256.
Novo Nordisk. Rybelsus and Ozempic (semaglutide) tablets, prescribing information. DailyMed; Drugs@FDA, NDA 213051.
National Center for Biotechnology Information. Semaglutide, PubChem CID 56843331. PubChem.
Lau J, Bloch P, Schäffer L, et al. Discovery of the once-weekly glucagon-like peptide-1 (GLP-1) analogue semaglutide. J Med Chem. 2015;58(18):7370–7380. PubMed.
Wilding JPH, Batterham RL, Calanna S, et al. Once-weekly semaglutide in adults with overweight or obesity. N Engl J Med. 2021;384(11):989–1002. PubMed.
Wharton S, Freitas P, Hjelmesæth J, et al. Once-weekly semaglutide 7·2 mg in adults with obesity (STEP UP): a randomised, controlled, phase 3b trial. Lancet Diabetes Endocrinol. 2025;13(11):949–963. PubMed.
Wharton S, Lingvay I, Bogdanski P, et al. Oral semaglutide at a dose of 25 mg in adults with overweight or obesity. N Engl J Med. 2025;393(11):1077–1087. PubMed.
Rubino D, Abrahamsson N, Davies M, et al. Effect of continued weekly subcutaneous semaglutide vs placebo on weight loss maintenance in adults with overweight or obesity: the STEP 4 randomized clinical trial. JAMA. 2021;325(14):1414–1425. PubMed.
Wilding JPH, Batterham RL, Davies M, et al. Weight regain and cardiometabolic effects after withdrawal of semaglutide: the STEP 1 trial extension. Diabetes Obes Metab. 2022;24(8):1553–1564. PubMed.
Eisa N, Barood O. Lean mass changes with incretin therapy versus lifestyle intervention: a systematic review and meta-analysis of randomised controlled trials. Diabetes Obes Metab. 2026;28(6):4818–4827. PubMed.
Batsis JA, Gavras A, Gross DC, et al. Effect of incretin-based and nonpharmacologic weight loss on body composition: a systematic review. Ann Intern Med. 2026;179(7):996–1013. PubMed.
Marso SP, Bain SC, Consoli A, et al. Semaglutide and cardiovascular outcomes in patients with type 2 diabetes. N Engl J Med. 2016;375(19):1834–1844. PubMed.
Lincoff AM, Brown-Frandsen K, Colhoun HM, et al. Semaglutide and cardiovascular outcomes in obesity without diabetes. N Engl J Med. 2023;389(24):2221–2232. PubMed.
McGuire DK, Marx N, Mulvagh SL, et al. Oral semaglutide and cardiovascular outcomes in high-risk type 2 diabetes. N Engl J Med. 2025;392(20):2001–2012. PubMed.
Perkovic V, Tuttle KR, Rossing P, et al. Effects of semaglutide on chronic kidney disease in patients with type 2 diabetes. N Engl J Med. 2024;391(2):109–121. PubMed.
Sanyal AJ, Newsome PN, Kliers I, et al. Phase 3 trial of semaglutide in metabolic dysfunction-associated steatohepatitis. N Engl J Med. 2025;392(21):2089–2099. PubMed.
European Medicines Agency. Meeting highlights from the Pharmacovigilance Risk Assessment Committee (PRAC) 2–5 June 2025. EMA.
Food and Drug Administration. FDA requests removal of suicidal behavior and ideation warning from glucagon-like peptide-1 receptor agonist (GLP-1 RA) medications. Drug Safety Communication, January 13, 2026. FDA.
Food and Drug Administration. FDA clarifies policies for compounders as national GLP-1 supply begins to stabilize. FDA.
Food and Drug Administration. FDA’s concerns with unapproved GLP-1 drugs used for weight loss. FDA.

Semaglutyd